از آنجا که حزب جمهوری اسلامی در آن دوره اکثریت کرسی های مجلس و سران کشور را دراختیار داشت (آیت الله خامنه ای (رئیس جمهور)، آیت الله موسوی اردبیلی (رئیس دیوان عالی کشور)، حجت الاسلام هاشمی رفسنجانی (رئیس مجلس شورای اسلامی) و مهندس موسوی (نخست وزیر)، در آن زمان عضو حزب جمهوری اسلامی بودند)، بحث درباره کابینه به درون حزب نیز کشیده شد. در ادامة خاطرات آقای هاشمی آمده است: «شب، جلسه مشورتی در حزب جمهوری اسلامی درمورد کابینه تشکیل شد و مشورت کردیم.»[٢]

از دیگر افرادی که در انتخاب وزیران می توانستند نقش مهمی را ایفا کنند، حجت الاسلام سیداحمد خمینی بود که به طور تلویحی می توانست منعکس کننده نظرهای امام خمینی باشد. آقای هاشمی در کتاب خاطرات خود دراین باره نوشته است: «احمدآقا به منزل [هاشمی رفسنجانی] آمد... درباره مسئله جنگ و کابینه بحث کردیم. ... شب [٨/٨/١٣٦٠] جلسه دیگری با احمدآقا، مهندس موسوی نخست وزیر و آقای خامنه ای داشتیم. درباره وزیر خارجه و وزیر دفاع تصمیم گرفتیم.»[٣]

شاید به جرأت بتوان گفت که اساس شکل گیری جناح های سیاسی در خط امام، به انتخاب نخست وزیر و اعضای کابینه دولت جدید بازمی گشت. بیشتر مخالفان دکتر ولایتی هنگامی که آیت الله خامنه ای وی را به عنوان نخست وزیر به مجلس شورای اسلامی معرفی کرد و نمایندگان مجلس به وی رأی اعتماد ندادند، از اعضای سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی بودند. این موضوع به نوعی در میان اعضای دولت جدید نیز مطرح بود. آقای هاشمی رفسنجانی درباره رسوخ این اختلاف نظر به دولت جدید نوشته است: «جلسه ای در [روز ٩/٨/١٣٦٠ در] دفتر ریاست جمهوری با حضور رئیس جمهور، نخست وزیر، بهزاد نبوی و [حبیب الله] عسگراولادی برای بحث درباره اختلافاتی که بین آقایان عسگراولادی و نبوی درباره انحصاری کردن خریدوفروش برنج و سایر موارد تجارت پیش آمده، داشتیم. ستاد بسیج اقتصادی، تصمیم گرفته دولت، خریدار انحصاری برنج کشاورزان باشد، ولی تصمیم خامی است؛ نه امکانات انبار و حمل ونقل و نه نیروی انسانی برای خرید و توزیع دارد و نه

[١] اکبر هاشمی رفسنجانی، عبور از بحران، (کارنامه و خاطرات هاشمی رفسنجانی در سال ١٣٦٠)، به اهتمام یاسر هاشمی، تهران: نشر معارف انقلاب، چاپ هشتم، خاطرات روز ٧/٨/١٣٦٠، ص٣٤٩.

[٢] همان، ص٣٥١.

[٣] همان، خاطرات روز ٨/٨/١٣٦٠، صص ٣٥١ و ٣٥٢.