الهيات دانشنامه علائى

(١)

آغاز علم برين

١ ص

(٢)

(1) نخستين فصل اندر چندى علمهاى حكمت

١ ص

(٣)

(2) پيدا كردن موضوعات اين سه علم نظرى تا موضوع اين علم برين پديد آيد

٥ ص

(٤)

(3) باز نمودن حال هستى و افتادن وى بر چيزهاى بسيار و آغاز كردن بنمايش جوهر

٨ ص

(٥)

(4) پيدا كردن حال آن گوهر كه تن است كه بتازيش جسم خوانند

١١ ص

(٦)

(5) پيدا كردن ناراستى* مذهب پيشين از هر سه مذهب

١٥ ص

(٧)

(6) پيدا كردن ناراستى مذهب دوم

١٦ ص

(٨)

(7) حاصل كار اندر شناختن حال جسم

٢٣ ص

(٩)

(8) پديد كردن آنكه مادّت جسمها از صورت خالى نبود و بوى بفعل بود

٢٤ ص

(١٠)

(9) پيدا كردن حال عرض

٢٨ ص

(١١)

(10) پيدا كردن حال كيفيّت و كمّيّت و عرضى ايشان

٣١ ص

(١٢)

(11) حال نسبت هستي برين ده چگونه است؟

٣٦ ص

(١٣)

(12) دانستن حال حقيقت كلي و جزئى

٣٩ ص

(١٤)

(13) پيدا كردن حال واحد و كثير و هر چه بديشان پيوسته است

٤٥ ص

(١٥)

(14) پيدا كردن حال متقدّمي و متأخّرى كه پيشى و سپسى بود

٥٠ ص

(١٦)

(15) پيدا كردن حال سبب و مسبّب و علّت و معلول

٥٣ ص

(١٧)

(16) پيدا كردن حال متناهى بودن هر چه ورا پيشى و سپسى است و متناهى بودن علتهاى خاص

٥٨ ص

(١٨)

(17) پيدا كردن حال قوّت و فعل

٦١ ص

(١٩)

(18) نمودن حال هستى واجب و ممكن

٦٥ ص

(٢٠)

(19) پيدا كردن آنكه واجب الوجود بهيچ چيز پيوند ذاتي ندارد

٦٧ ص

(٢١)

(20) پيدا كردن حال ممكن الوجود

٦٨ ص

(٢٢)

(21) پيدا كردن آنكه اندر واجب الوجود كثرت نشايد

٧٣ ص

(٢٣)

(22) پيدا كردن آنكه نشايد كه صفت واجب الوجودى دو چيز را بود

٧٥ ص

(٢٤)

(23) پيدا كردن آنكه واجب الوجودى تغيّر نپذيرد و بهمه رويها واجب بود

٧٦ ص

(٢٥)

(24) پيدا كردن آنكه واجب الوجود را ماهيّت جز انّيّت نشايد كه بود

٧٦ ص

(٢٦)

(25) پيدا كردن آنكه واجب الوجود نه جوهر است و نه عرض

٧٧ ص

(٢٧)

(26) باز نمودن آنكه واجب الوجود را چگونه شايد كه صفتهاى بسيار بود بىآنكه اندر ذات وى بسيار آيد

٧٩ ص

(٢٨)

(27) پيدا كردن آنكه واجب الوجود يكى بود بحقيقت و همه چيزها را وجود از وى بود

٨١ ص

(٢٩)

(28) پيدا كردن آنكه واجب الوجود قديم است و اين همه چيزها محدثاند

٨٢ ص

(٣٠)

(29) پيدا كردن آن معنى كه مفهوم بايد كردن از معني عالمي واجب الوجود

٨٣ ص

(٣١)

(30) پيدا كردن آنكه چون بود مر واجب الوجود را علم بچيزهاى بسيار بىآنكه اندر ذات وى بسيارى افتد؟

٨٦ ص

(٣٢)

(31) پيدا كردن دانسته شدن ممكن مر داننده را

٨٨ ص

(٣٣)

(32) پيدا كردن آنكه واجب الوجود چيزهاى متغيّر را چگونه بايد كه داند تا متغيّر نشود؟

٩٠ ص

(٣٤)

(34) پيدا كردن حال قادرى و توانايى واجب الوجود

٩٧ ص

(٣٥)

(33) دانستن معني خواست واجب الوجود

٩٣ ص

(٣٦)

(35) پيدا كردن حكيمي واجب الوجود

٩٩ ص

(٣٧)

(36) پيدا كردن جود واجب الوجود

١٠٠ ص

(٣٨)

(37) پيدا كردن آنكه خوشترين خوشى و بزرگترين سعادتى و نيكبختى پيوند واجب الوجود است، هر چند بيشتر مردم را صورت آنست كه چيزهاى ديگر خوشتر است

١٠٢ ص

(٣٩)

(38) پيدا كردن چگونگى پديد آمدن چيزها از واجب الوجود

١١١ ص

(٤٠)

(39) پيدا كردن چگونگى شايد بود چيزها و اقسام چيزها تا چنين بوند از اوّل

١١٤ ص

(٤١)

(40) پيدا كردن شايد بود هستيها از جهت تمامى و ناتمامى

١١٦ ص

(٤٢)

(41) پيدا كردن شايد بود هستيها از جهت نيكى و بدى

١١٧ ص

(٤٣)

(42) پيدا كردن حال اجسام كه چون پيوندند چگونه شايد بوند؟

١١٩ ص

(٤٤)

(43) پيدا كردن آنكه آن اجسام كه تركيب پذيرند ايشان را

١٢٠ ص

(٤٥)

(44) پيدا كردن چگونگى حال تا بتواند اين جهات مختلف بودن

١٢٢ ص

(٤٦)

(45) پيدا كردن آنكه اين جسمهاى بسيط تركيب پذيرنده را طبعى بايد كه بجنباند، و جنبش ايشان راست بايد كه بود

١٢٥ ص

(٤٧)

(46) پيدا كردن جنبش آن ديگر جسم كه وى اوّل است كه ببايد كه بود و چگونه شايد كه بود ؟ جنباننده وى بطبع يا بخواست بايد كه بود ؟

١٣١ ص

(٤٨)

(47) پيدا كردن آنكه اين جنباننده چيزى نبود عقلى و متغيّر ناشونده و از حال اكنون و گذشته و پيش آينده خبر نادارنده

١٣٢ ص

(٤٩)

(48) پيدا كردن حال آن جسم كه تغيّر و كون و فساد نپذيرد و آن جسم كه تغيّر و كون و فساد پذيرد

١٣٤ ص

(٥٠)

(49) پيدا كردن آنكه هر چه نو شود يا متغيّر شود و را سببها بايند بىنهايت و پيدا كردن چگونگى حال شايد بود آن سببها

١٣٦ ص

(٥١)

(50) پيدا كردن اين شبهت كه چگونه گشاده شود و نمودن آنكه سبب آن جنبش است

١٣٧ ص

(٥٢)

(51) پيدا كردن سبب جنبش گرد كه وى شايد كه پيوسته بود مر جسم بسيط اوّل را نه بسوى هست شدن جسمهاى پست كه زير وىاند

١٣٩ ص

(٥٣)

(52) پيدا كردن آنكه غرض از اين جنبش و اختيار اندر اين جنبش حالى است عقلى از برسونه از زير بر وى ديگر

١٤٤ ص

(٥٤)

(53) پيدا كردن آنكه اين معني عقلى چگونه شايد كه جنباند ؟

١٤٦ ص

(٥٥)

(54) پديد كردن آنكه چون اين جسمهاى گرد بيش از يكى بوند، بايد كه معشوق هر يكى بخواست چيزى ديگر باشد، و هر چند كه معشوق همه كه مشترك بود، واجب الوجود بود، و سببهاى ايشان بيش از يكى بايند

١٥١ ص

(٥٦)

(55) پيدا كردن چگونگى پيدا شدن اين جواهر عقلى و نفسى و اجسام اوّل از واجب الوجود

١٥٦ ص

(٥٧)

(56) پديد كردن بهستى آمدن جسمهايى كه پذيرنده كون و فسادند و آنچه حركت مستقيم پذيرند

١٥٧ ص

(٥٨)

(57) پديد كردن سبب نقصانها و شرّها كه آنجا افتد كه كون و فساد پذيرد

١٦٠ ص

(٥٩)

2- فهرست نامها (كسان، جايها و كتابها)

١٧٠ ص

(٦٠)

3- فهرست آيههاى قرآن

١٧١ ص

(٦١)

4- فهرست نكات دستورى

١٧٢ ص

(٦٢)

5- فهرست لغات و اصطلاحات

١٧٣ ص

(٦٣)

6- فهرست مندرجات بخش دوم دانشنامه علائى (علم الهى)

1- فهرست عنوانهاى علم برين

الهيات دانشنامه علائى - ابن سينا - الصفحة ١٦٦ - (٥٧) پديد كردن سبب نقصانها و شرّها كه آنجا افتد كه كون و فساد پذيرد

فهرستها

١- فهرست عنوانهاى علم برين‌

١- اندر چندى علمهاى حكمت ص ١- ٥

٢- پيدا كردن موضوعات اين سه علم نظرى تا موضوع اين علم برين پديد آيد ص ٥- ٨

٣- باز نمودن حال هستى و افتادن وى بر چيزهاى بسيار و آغاز كردن بنمايش جوهر ص ٨- ١١

٤- پيدا كردن حال آن گوهر كه تن است، كه بتازيش جسم خوانند ص ١١- ١٤

٥- پيدا كردن ناراستى مذهب پيشين از هر سه مذهب ص ١٥- ١٦

٦- پيدا كردن ناراستى مذهب دوّم (شامل پنج حجت) ص ١٦- ٢٢

٧- حاصل كار اندر شناختن حال جسم ص ٢٣

٨- پديد كردن آنكه مادت جسمها از صورت خالى نبود و بوى بفعل بود ص ٢٤- ٢٨

٩- پيدا كردن حال عرض ص ٢٨- ٣١

١٠- پيدا كردن حال كيفيت و كميت و عرضى ايشان ص ٣١- ٣٦

١١- حال نسبت هستى برين ده چگونه است؟ ص ٣٦- ٣٩

١٢- دانستن حال حقيقت كلى و جزئى ص ٣٩- ٤٥

١٣- پيدا كردن حال واحد و كثير و هر چه بديشان پيوسته است ص ٤٥- ٥٠

١٤- پيدا كردن حال متقدّمى و متأخّرى كه پيشى و سپسى بود ص ٥٠- ٥٢

١٥- پيدا كردن حال سبب و مسبّب و علت و معلول ص ٥٣- ٥٨

١٦- پيدا كردن حال متناهى بودن هر چه و را پيشى و سپسى است و متناهى بودن علتهاى خاص ص ٥٨- ٦١

١٧- پيدا كردن حال قوت و فعل ص ٦١- ٦٤

١٨- نمودن حال هستى واجب و ممكن ص ٦٥- ٦٦

١٩- پيدا كردن آنكه واجب الوجود بهيچ چيز پيوند

ذاتى ندارد ص ٦٧- ٦٨