المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٨٧ - وجه مبنى شدن و عدم انصراف اسمو بيان فرق بين ايندو

راجع است.

قوله: عدم اعتبار غيره: يعنى غير شباهت بحرف.

قوله: و سبقه الى ذلك ابو الفتح و غيره: ضمير منصوبى در « سبقه » به مصنّف راجع بوده و مشار اليه « ذلك » عدم اعتبار شباهت به غير حرف مى‌باشد و ضمير در « غيره » به ابو الفتح برمى‌گردد.

قوله: و ان قيل انّه لا سلف له: ضمير در « انّه » به معناى شأن بوده و در « له » به مصنّف عود مى‌كند.

قوله: فى ذلك: مشار اليه « ذلك » عدم اعتبار شباهت به غير حرف مى‌باشد.

متن: «١٦»

تجزيه و تركيب‌

كالشّبه: جارّ و مجرور، متعلّق به استقرّ، خبر است براى مبتداء محذوف و تقدير كلام ذلك يكون كالشّبه ....

الوضعى: صفت است براى « الشّبه ».

فى اسمى: جارّ و مجرور، متعلّق به « استقرّ » ، صفت براى الشّبه الوضعى، مضاف.

جئتنا: مضاف اليه براى « اسمى ».

المعنوى: معطوف است به « الوضعى ».

فى متى: جارّ و مجرور، متعلّق به استقرّ، صفت است براى « المعنوى ».

و فى هنا: معطوف است به « متى ».

ترجمه:

شباهت مدنى مانند شباهت وضعى كه در دو اسم « جئتنا » بوده و نيز همچون شباهت معنوى كه در « متى » و « هنا » مى‌باشد.