المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٢٩ - مبحث اعراب نيابى(اعراب بحروف)
قوله: بكونه معربا: ضمير در « بكونه » به ذو راجع است.
قوله: و فيه لغات: ضمير در « فيه » به فم عود مىكند.
قوله: بتثليث الفاء: يعنى فاء آنرا به ضمّ و فتح و كسر بخوانند.
قوله: مع تخفيف الميم: يعنى ميم را بدون تشديد قرائت كنند.
قوله: منقوصا: يعنى بدون اينكه در آخرش الف باشد.
قوله: او مقصورا: يعنى همان سه وجه قبل با اينفرق كه آخرش الف مقصوره باشد.
قوله: او مع تشديده: يعنى همان شش وجه قبل با اينفرق كه ميم تشديد داشته باشد.
قوله: و اتباعها الميم فى الحركات: ضمير در « اتباعها » به فاء راجع است و مقصود از « حركات » حركات سهگانه ضمّه و فتحه و كسره مىباشد.
قوله: كما فعل بعينى « امرء » و « ابنم »: يعنى در ايندو كلمه عين الفعل را در حركات تابع لام الفعل قرار دادهاند.
قوله: و انّما يعرب بهذا الاعراب: ضمير نائب فاعلى در « يعرب » به فم راجع بوده و مقصود از « هذا الاعراب» اعراب نيابى است.
متن: «٢٩»
|
اب اخ حم كذاك و هن |
و النّقص في هذا الاخير احسن |
تجزيه و تركيب
اب: مبتداء.
اخ: معطوف بآن بوده كه عاطفش ساقط شده چنانچه « حم » نيز چنين است.