رساله لقاء الله به ضميمه رساله لقاء الله امام خمينى - ملكى تبريزى، میرزا جواد - الصفحة ٢٥٣ - تازيانه سلوك
المرئى أيضا بمعنى أن يكون هذه الصورة المرئية في الواقع كما في نفس الرآئى بل كثيرا ما يرى الاختلاف في الرؤيتين لشخص واحد في زمانين أو لشخصين في زمان واحد و يختلف بالنسبة إلى القريب و البعيد و هذا التكيّف المعلوم للرآئى انّما هو بحكم الحاكم تعالى للرؤية عند حصول شرائطها على اختلاف الرآئين و على اختلاف عوامل الرآئين و لعلّ للعين المثالي بالنّسبة إلى المرئى كيفيّة أخرى و تصورا آخر في حكمه.
[اگر گفته شود: آنچه كه شخص بيدار مىبيند كيفيّتى است براى مورد رؤيت نه اينكه كيفيّتى باشد براى رؤيتكننده؟
در پاسخ مىگويم: آرى، در نزد عموم مردم همينطور است و ليكن واقع مطلب خلاف اين است؛ زيرا حقيقت رؤيت اين است كه يك كيفيّت تصويرى از مورد رؤيت هنگام رويارويى آن با كسى كه داراى چشم سالم است با شرايط ويژه، براى نفس رخ دهد و معلوم نيست كه اين كيفيّت مطابق باشد با واقعيّت صفاتى كه در آن چيز هست؛ به اين معنى كه اين صورت مورد رؤيت همانطور باشد كه در واقع در نفس رؤيتكننده است بلكه بسيار اتفاق مىافتد كه يك نفر يك چيز را در دو زمان به دو كيفيّت مختلف مشاهده مىكند و يا دو نفر چيزى را در يك زمان به دو شكل مىبينند و همينطور كيفيّت رؤيت نسبت به دور يا نزديك مختلف مىشود و همين كيفيتپذيرى كه براى بيننده است به حكم حاكم تعالى است كه با شرايطى در نظر بينندگان اختلاف پيدا مىكند و برحسب اختلاف عوالم بينندگان، مختلف مىشود و شايد چشم مثالى موارد رؤيت را با كيفيّت ديگرى مشاهده كند و تصوّر ديگرى در حكم آن