المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢١٩ - آراء در وجه بناء ضمائر

قوله: و من معه: يعنى و من مع المتكلّم.

قوله: بلنا المنح: يعنى ما مى‌رسيم به عطاء و بخشش.

قوله: و هو تاء الفاعل الخ: ضمير « هو » به « ما عدا» راجع است.

قوله: كاينة: يعنى مى‌باشند.

قوله: لما غاب و غيره: ضمير در « غيره » به ما غاب عود مى‌كند.

قوله: و المراد به المخاطب: ضمير در « به » به غيره راجع است.

متن: «٦٠»

تجزيه و تركيب‌

من: جارّه بمعناى تبعيض.

ضمير: مضاف، مجرور به من، متعلّق به استقرّ، خبر مقدّم.

الرّفع: مضاف اليه.

ما: موصوله، مبتداء.

يستتر: فعل مضارع معلوم، صله است براى « ما ».

كافعل: يعنى كقولك: افعل.

اوافق: معطوف است به « افعل » بحذف عاطف.

نغتبط: معطوف است به « اوافق » بحذف عاطف.

اذ: ظرفيّه، متعلّق است به « تشكر ».

تشكر: بصيغه فعل مضارع مخاطب.

ترجمه:

برخى از ضمائر مرفوع مستتر گرفته مى‌شوند مانند آنچه در « افعل » و « اوفق » و « نغتبط » و « تشكر » مى‌باشد.