المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٤٦٠ - پارهاى از موارد وجوبحذف خبر

قوله: و هو قليل: ضمير « هو » به قسم يمتنع لنسبة الخ برمى‌گردد.

قوله: فالاوّل: مقصود اوّل از « لو لا» مى‌باشد.

قوله: حذف الخبر منه حتم: ضمير در « منه » به مبتداء راجع است.

قوله: و الثّانى: منظور قسم ثانى از « لو لا» مى‌باشد.

قوله: حذفه جائز: ضمير در « حذفه » به خبر برمى‌گردد.

قوله: اذا دلّ عليه دليل: ضمير در « عليه » به خبر محذوف راجع است.

شرح عربى:

تتمّة

كلولا فيما ذكر « لوما » ، صرّح به ابن النّحاس.

و فى، المبتداء الواقع، نصّ يمين ذا، اى حذف الخبر وجوبا، استقرّ، نحو: لعمرك لافعلنّ كذا اى قسمى.

فان لم يكن نصّا فى اليمين لم يجب الحذف.

ترجمه و شرح:

تتمّه بحث‌

شارح گويد:

ابن نحاس نحوى تصريح كرده كه « لوما » نيز در آنچه ذكر نموديم همچون « لو لا» مى‌باشد.

سپس مصنّف گويد:

و در مبتدائيكه قسم صريح بوده اينحذف ثابت و مستقرّ است.

شارح گويد:

مقصود اينستكه اگر مبتداء ذاتا و فى حدّ نفسه قسم بود حذف خبرش واجب و لازم است مانند:

لعمرك لافعلنّ كذا.

( بجان تو قسم هرآينه اينچنين بجاى خواهم آورد).

شاهد در كلام « لعمرك » است كه صريح در قسم بوده و مبتداء واقع‌