بالاتر است و کمتر نیست . همان‌طور که در میان جبر و تفویض ، راهی است‌ که راه صحیح همان راه است که بحث ما در آن نیست در نظام تکوین یعنی در تاثیر و تاثرهایی هم [ که در عالم صورت می‌گیرد ] امر بین امرین حاکم‌ است . در کاری که خورشید با نورافشانی خود انجام می‌دهد ، ماه با حرکات‌ خود انجام می‌دهد ، هوا و آتش و آب و نیروی الکتریسیته انجام می‌دهند امر بین امرین حاکم است .

معنای رضا به قضای الهی

اینجاست که معنای مصلحت و رضا به قضای الهی روشن می‌شود . اگر حادثه‌ای‌ پیش بیاید و خدای متعال جلوی این حادثه را نگیرد که معنای جلوی حادثه را نگرفتن این است که به اذن اوست و اگر مصلحت اقتضا می‌کرد جلوی حادثه را می‌گرفت معلوم می‌شود که مصلحت کلی اقتضا نمی‌کرده است که خداوند جلوی آن‌ را بگیرد . اگر انسان ایمان به این حقیقت داشته باشد ، به دنبالش " خلق توحیدی " پیدا می‌شود ، یعنی بعد از آن که حادثه‌ای واقع شد در انسان‌ حالت رضا پیدا می‌شود ، می‌گوید لابد مصلحت بوده است ، اگر مصلحت نبود خدای متعال جلوی آن را می‌گرفت . حال که خدا جلوی این حادثه را نگرفته‌ است پس مصلحتی هست ولو این که من آن مصلحت را ندانم .

عمومیت اذن الهی

در اینجا نکته دیگری هست . گفتیم کلمه " اذن " به معنی اعلام رخصت‌ است . این در جایی است که ماذون ( اذن داده شده ) یک موجود شاعر باشد ، شعور داشته باشد . اذن در مورد انسانها درست است ولی حتی در مورد حیوانها با اینکه دارای درجه‌ای از شعور هستند درست نیست ،