نمی‌خواهم بگویم تعبیر قرآن به‌گونه‌ای است که اگر ما دلیل قاطعی از روایات خودمان یا دلیل قاطع تاریخی داشته باشیم استثناپذیر نباشد . تعبیر قرآن کلی است و کلی قابل استثناست . غرض این است که در قرآن‌ چنین مطلبی نیامده است و من هم الان روی این قضیه مطالعه خیلی دقیقی‌ ندارم .

کلمه " حواری "

هنوز ریشه اصلی کلمه " حواری " برای من به دست نیامده است . غالبا در کتب اسلامی و تفاسیر ، این کلمه را به این شکل معنا کرده‌اند که اصلا یک کلمه عربی است و از ماده " حور " است . یک معنای ماده " حور " حرکت و تردد است و یک معنای دیگر آن سفیدی است و بعضی به همین دلیل‌ گفته‌اند که حواریین ، " قصار " یعنی رخت‌شوی بوده‌اند . در کتب تفسیر ما این مطلب زیاد آمده است که اینها رخت‌شوی بوده‌اند چون لباسها را تمیز و سفید می‌کردند و از این جهت به اینها " حواری " گفته شده است . ولی به احتمال زیاد این کلمه اصلا عربی نباشد و ریشه عبری یا سریانی داشته‌ باشد ، مخصوصا اگر عبری باشد ممکن است یک وجه مشترکی با عربی داشته‌ باشد . ولی خیلی بعید است که کلمه " حواری " عربی باشد ، [ زیرا ] کلمه " حواری " به ظاهر یعنی در مقایسه با لغات عربی به شکل جمع است‌ ، ولی در تعبیرات قرآن و حتی در تعبیرات حضرت رسول صلی الله علیه و آله کلمه حواری مفرد است و " یای " این کلمه یای نسبت است . در بعضی‌ از احادیثی که از حضرت رسول صلی الله علیه و آله نقل شده ، چنین آمده‌ است که فلان کس حواری من است ، معلوم می‌شود که حواری جمع نیست . جمع‌ حواری را باید بگوییم : حواری‌ها و یا حواریین و این با لغات عربی جور درنمی‌آید . خصوصا روایتی در عیون اخبارالرضا نقل