متوسط ماه تا زمين ٣٨٦ هزار كيلومتر است، درصورتى‌كه فاصله خورشيد تا زمين ١٥٠ ميليون كيلومتر تعيين شده است. درجه حرارت در سطح كره خورشيد شش‌هزار درجه و در مركز آن از يك ميليون هم تجاوز مى‌كند. اگر فاصله خورشيد با زمين كمتر يا بيشتر از اين بود، اثرى از موجودات زنده نمى مانند. خورشيد كانون حرارت، منبع نور و سرچشمه حيات است كه عظمت آفرينش، نظام عادلانه و دقيق حاكم بر حركت آن و بركات بى‌شمارى كه در طلوع و غروب آن مى‌باشد، هر يك نشانه و شاهدى بر قدرت و حكمت پروردگار عالم است. قرآن كريم مى‌فرمايد: «هُوَالَّذي جَعَلَ الشَّمْسَ ضِياءً وَالْقَمَرَ نُورًا وَ قَدَّرَهُ مَنازِلَ لِتَعْلَمُوا عَدَدَ السِّنينَ وَالْحِسابَ ما خَلَقَ اللَّهُ ذلِكَ الَّا بِالْحَقِّ يُفَصِّلُ الْاياتِ لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ» «١» او كسى است كه خورشيد را روشنايى و ماه را نور قرار داد و براى آن منزل‌گاه‌هايى مقدّر كرد تا عدد سال‌ها و حساب (كارها) را بدانيد. خداوند اين را جز به‌حق نيافريده. او آيات (خود را) براى گروهى كه اهل دانشند، شرح مى‌دهد. امام صادق عليه السلام نيز در حديث «توحيد مفضّل» به برخى از خواص خورشيد، از جمله طلوع و غروب آن، ايجاد شب و روز و نظامى كه در سايه آن براى حيات موجودات پديد مى‌آيد، اشاره نموده‌اند. «٢» ٤- ماه؛ شمع شب‌افروز آثار و فوايد فراوان ماه در نورافشانى، نيروى جاذبه آن نسبت به زمين، نظم دقيق در گردش آن، كه وسيله محاسبه زمان مى‌باشد، هر كدام نشان از دست قدرت و منبع علم و حركت آفريدگار هستى دارد. امام صادق عليه السلام به مفضّل مى‌فرمايد: تفكر كن در نور دهى ماه، در ت توحيد از ديدگاه عقل و نقل ٧٩ توحيد ذاتى ..... ص : ٧٩ اريكى شب و نيازى كه به آن وجود دارد؛ زيرا در عين اين‌كه براى استراحت حيوان و سرد شدن هوا بر گياه نياز به تاريكى مى‌باشد، اما صلاح نيست كه‌