توحيد از ديدگاه عقل و نقل
 
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص

توحيد از ديدگاه عقل و نقل - كريمی، جعفر؛ فرقانی، قدرت الله - الصفحة ٤٦

خود، ما را راهنمايى كرده ... و با حدوث اشيا بر ازلى بودن خود استشهاد نموده است. امام صادق عليه السلام در روايتى به تغييراتى كه در خلقت و روحيات انسان به‌وجود مى‌آيد- مانند وجود پيدا كردن پس از نيستى، بزرگ شدن پس از كوچكى، قوى شدن پس از ضعف، ضعف پس از قوّت، بيمارى پس از عافيت و عافيت پس از بيمارى و ...- اشاره نموده است. «١» آن حضرت مى‌خواسته‌اند مخاطب منكر را متوجه نمايند كه همه اين تغييرات، نشانه حادث بودن انسان است و با توجه به اين مقدمه، به‌وجود محدِث انتقال يابد. و باز از آن حضرت نقل شده است كه فرمود: «انَّ الْاشْياءَ تَدُلُّ عَلى‌ حُدُوثِها مِنْ دَوَرانِ الْفَلَكِ بِما فيهِ وَ هِىَ سَبْعَةُ افْلاكٍ وَ تَحَرُّكِ الْارْضِ وَ مَنْ عَلَيْها وَ انْقِلابِ الْازْمِنَةِ وَ اخْتِلافِ الْوَقْتِ وَالْحَوادِثِ الَّتى‌ تَحْدُثُ فِى‌الْعالَمِ مِنْ زِيادَةٍ وَ نُقْصانٍ وَ مَوْتٍ وَ بَلى‌ وَاضْطِرارِ النَّفْسِ الَى الْاقْرارِ بِانَّ لَها صانِعاً وَ مُدَبِّراً» «٢» اشياء با توجه ب توحيد از ديدگاه عقل و نقل ٥٢ ٣ - شير مادر؛ غذاى آماده كودك ..... ص : ٥٢ ه چرخش فلك‌هاى هفتگانه با آنچه در آنهاست و حركت زمين و آنچه بر روى آن است و تبديل زمانها و رفت و آمد وقتها (رفت و آمد شب و روز) و حوادثى مانند زيادى و نقصان و مرگ و پيرى كه واقع مى‌شود، بر حادث بودن خود دلالت دارند و با توجه به همين‌ها نفس ناچار مى‌شود كه اقرار كند صانع و مدبرى دارد. امام رضا عليه السلام در پاسخ شخصى كه دليل حدوث عالم را جويا شده بود، به وجود خود آن شخص اشاره نموده، فرمود: «انْتَ لَمْ تَكُنْ ثُمَّ كُنْتَ وَ قَدْ عَلِمْتَ انَّكَ لَمْ تُكَوِّنْ نَفْسَكَ وَ لا كَوَّنَكَ مَنْ هُوَ مِثْلُكَ» «٣» تو نبودى سپس به‌وجود آمدى، در حالى‌كه مى‌دانى تو خودت را نيافريده‌اى و مثل تو هم (ساير افراد) تو را نيافريده است. حضرت با دو جمله اول اين روايت، اثبات حدوث نموده و با جملات بعدى، فهمانده‌اند كه موجود حادث احتياج به محدِث دارد و از آنجا كه هر كس با فطرت خويش مى‌فهمد كه نه خود و نه ديگران قدرت آوردن او را از عدم به صحنه وجود نداشته‌اند، درك مى‌كند كه خالقِ قادرِ هميشه موجود، او را خلق نموده است.