توحيد از ديدگاه عقل و نقل
 
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص

توحيد از ديدگاه عقل و نقل - كريمی، جعفر؛ فرقانی، قدرت الله - الصفحة ١٦١

در سراسر هستى واقع مى‌شود، موضوع «سميع» و «بصير» بودن خداوند مورد اشاره قرار گرفته و اين مى‌تواند بيانگر اين حقيقت باشد كه منشأ اين دو صفت در مورد خداوند، همان علم حضورى و احاطه وجودى او بر تمام موجودات است. حضرت على عليه السلام مى‌فرمايد: «السَّميعُ لا بِاداتٍ وَالْبَصيرُ لا بِتَفْريقِ آلَةٍ» «١» او شنواست، ولى نه با دستگاه شنوايى و بيناست، ولى نه با گشودن پلك چشم‌ها. امام صادق عليه السلام در پاسخ اين سؤال كه آيا خداوند شنوا و بيناست، فرمود: «هُوَ سَميعٌ بَصيرٌ؛ سَميعٌ بِغَيْرِ جارِحَةٍ وَ بَصيرٌ بِغَيْرِ آلَةٍ، بَلْ يَسْمَعُ بِنَفْسِهِ وَ يَبْصُرُ بِنَفْسِهِ» «٢» او شنوا و بيناست؛ شنواست بدون نياز به عضو شنوايى و بيناست بدون احتياج به آلت مشاهده و چشم، بلكه به ذات خود مى‌شنود و به ذات خود مى‌بيند. خداوند؛ بينا و شنواى مطلق‌ پيش از اين، گفتيم كه خداوند موجودى است كه از هر نظر، بى‌پايان و نامحدود است و هر چه غير اوست از هر جهت، محدود و متناهى مى‌باشد و صفاتش نيز همانند ذاتش نامتناهى است و هيچ مثل و مانندى نه در ذات، نه در صفات و نه در افعال ندارد. «از اين رو، سميع و بصير مطلق، كه آگاه و با خبر از تمامى شنيدنى‌ها و ديدنى‌ها مى‌باشد فقط خداست؛ چرا كه اگر انسان و يا حيواناتى داراى چشم و گوش هستند، تنها قادر به درك قسمت‌هاى محدودى از رنگ‌ها و امواج صوتى مى‌باشند و آن‌چه را آنها قادر به درك آن نيستند، بسيار بيش از آن است كه مى‌توانند درك كنند.» «٣» اما بينايى و شنوايى خداوند، همه گفتارها، اعمال، حركات و رمز و رازهاى موجودات در سراسر هستى را زير نفوذ خود قرار داده و هيچ ذرّه‌اى در عالم از ديد گسترده حق مخفى نيست.