است. «محاسبه دانشمندان نشان مى‌دهد زنبوران عسل براى تهيّه يك گرم شيره گل بايد به‌طور متوسط ٧٥٠٠ گل را بمكند و شيره آن را استخراج كنند. بنابراين، براى تهيّه يك كيلو عسل، ٥/ ٧ ميليون گل بايد مكيده شود. آنان هر روز بالغ بر ١٧ تا ٢٤ مرتبه براى جمع‌آورى شيره گل‌ها سفر مى‌كنند و در تمام عمر خود، استراحت نمى‌كنند و مطلقاً خواب ندارند. براى هر ٤٠٠ گرم عسلى كه به دست ما مى‌رسد، زنبور عسل، دست كم ٠٠٠، ٨٠ مرتبه از كندو به صحرا رفته و برگشته و اگر اين رفت و آمدها را به هم پيوند دهيم و مسافت هر نوبت را به‌طور متوسط يك كيلومتر در نظر بگيريم، مسافتى را كه زنبور عسل براى به‌دست آوردن ٤٠٠ گرم عسل مى‌پيمايد، دو برابر محيط كره زمين مى‌شود.» «١» امام صادق عليه السلام، مى‌فرمايد: نگاه كن به زنبور عسل و اجتماع آنها در ساختن عسل و آماده كردن خانه‌هاى شش‌گوش و آن‌چه در آنها مى‌بينى از ريزه‌كارى‌ها و ذكاوت كه به‌كار رفته است. پس اگر در آن تأمّل كنى، مى‌بينى كه داراى شگفتى و لطافت است. «٢» ج- شگفتى‌هاى عالم نباتات‌ گسترده‌ترين موجودات زنده روى زمين، گياهان‌اند كه آثار مفيد و ارزنده‌شان از نظر شگفتى و زيبايى و نيز تنوع و كثرت، در رديف اول قرار دارد. خداوند متعال تفكر در عالم نباتات را سبب يافتن نشانه‌هاى روشن براى متفكران دانسته، مى‌فرمايد: او كسى است كه از آسمان، آبى فرستاد كه نوشيدن شما از آن است و گياهان و درختانى كه حيوانات خود را در آن به چرا مى‌بريد نيز از آن است. خداوند با آن (آب باران)، براى شما زراعت و زيتون و نخل و انگور و از همه ميوه‌ها مى‌روياند، مسلّماً در اين، نشانه روشنى براى انديشمندان است. «٣» از اين رو، با استفاده از روايات، بر بررسى برخى از اسرار آفرينش آنها مى‌پردازيم.