توحيد از ديدگاه عقل و نقل - كريمی، جعفر؛ فرقانی، قدرت الله - الصفحة ١٤٤
«علّام الغيوب» و آگاه به تمام اسرار نهان در سراسر جهان طبيعت و ماوراى طبيعت بوده و تمامى كليدهاى غيب نزد اوست. او عالم به پنهان و آشكار اعمال و گفتار انسان و ظاهر و باطن عالم و كوچكترين حركت در هر يك از موجودات است. قرآن كريم مىفرمايد:
«وَ هُوَ اللَّهُ فِى السَّمواتِ وَ فِىالْارْضِ، يَعْلَمُ سِرَّكُمْ وَ جَهْرَكُمْ وَ يَعْلَمُ ما تَكْسِبُونَ» «١»
اوست خداوند در آسمانها و در زمين؛ پنهان و آشكار شما را مىداند و از آنچه كسب مىكنيد، باخبر است.
حضرت على عليه السلام مىفرمايد:
«يَعْلَمُ عَجيجَ الْوُحُوشِ فِى الْفَلَواتِ وَ مَعاصِىَ الْعِبادِ فِى الْخَلَواتِ وَاخْتِلافَ النّينانِ فِى الْبِحارِ الْغامِراتِ وَ تَلاطُمَ الْماءِ بِالرِّياحِ الْعاصِفاتِ» «٢»
خداوند صداى نعره حيوانات وحشى را در دل كوهها و بيابانها، معصيتهاى بندگان را در خلوتگاهها، رفت و آمد ماهيان را در درياهاى ژرف و پيدايش امواج و چين و شكنهاى آب را به وسيله تند بادها، مىداند.
دلايل علم خداوند
دلايلى كه دانشمندان اسلامى براى اثبات علم نامحدود خداوند ذكركردهاند، متعدد است. در اينجا، تنها دو دليل از آنها را ذكر مىكنيم:
١- نامتناهى بودن ذات خداوند
با توجه به بحثهاى گذشته، درمىيابيم كه فرق اساسى موجودات اين جهان باآفريدگار هستى اين است كه آنها از هر نظر، محدود و او از هر حيث بىنهايت و نامحدود است؛ يعنى، حد و مرزى بر وجودش نيست، هيچ مكان و زمانى از او خالى نمىباشد و هستى او مافوق زمان و مكان است. پس بر ظاهر و باطن همه مخلوقات