و فاصله زياد، مشكل ايجاد شبكه منطقى راههاى ارتباطى دركشور به قوت خود باقى است كه ممكن است موجب تضعيف اعمال حاكميت مركزى در نواحى مختلف گردد.
البته عامل وسعت به تنهايى نمى‌تواند در ضعف يا قدرت سياسى يك كشور مؤثر باشد، بلكه عوامل ديگرى نيز مانند وضع طبيعى (موقعيت، وضع ناهمواريها، آب و هوا، خاك، پوشش گياهى، منابع زيرزمينى)، عامل انسانى و اقتصادى در چگونگى اداره كشور مؤثر خواهند بود. «١» شكل هندسى يك كشور در جغرافياى سياسى و اقتصادى كشور مورد مطالعه قرار مى‌گيرد، چرا كه از نظر تعيين فاصله اقطار آن كشور تا مرز جغرافيايى آن از لحاظ اقتصادى، سياسى و نظامى مى‌تواند تأثير مهمّى داشته باشد.
هيچ كشورى داراى شكل هندسى منظم نيست، ليكن اهميت شكلهاى هندسى متناسب، به خاطر ايجاد تسهيلات در امر ارتباطات و برقرارى امنيّت عمومى است، گرچه شكل متناسب نمى‌تواند ضامن استقرار سياسى كشور باشد، ولى در ايجاد و برقرارى وحدت آن كشور نقش قابل ملاحظه‌اى ايفا مى‌كند.
كشور ايران، داراى شكلى شبيه يك متوازى الاضلاع ناموزون است كه اگر خطى مستقيم از آن در آرارات در شمال غربى كشور به خليج گواتر در جنوب شرقى كشيده شود، طول آن ٢٢٥٠ كيلومتر مى‌باشد، درحالى كه طول قطر آن از خرمشهر در نزديكى ساحل خليج فارس تا سرخس در شمال شرقى از ١٤٠٠ كيلومتر تجاوز نمى‌كند. نتيجه چنين شكلى اين است كه ايجاد يك مركز هندسى كه فاصله آن تا كليه نقاط مرزى تقريباً به يك اندازه باشد، ممكن نيست. چنانچه دو استان آذربايجان در شمال غربى ايران و سيستان و بلوچستان در آخرين نقطه جنوب شرقى اين كشور نسبت به هم از ساير استانها دور افتاده‌تر هستند.
جنوبى‌ترين نقطه اين سرزمين، بندر گواتر و شمالى ترين نقطه آن دامنه آرارات مى‌باشد.
شرقى‌ترين ناحيه ايران، كوهك در مرز پاكستان و غربى‌ترين آن بازرگان در مرز تركيه قرار دارد. اختلاف ساعت بين شرقى‌ترين و غربى‌ترين نقاط مرزى ايران حدود يك ساعت و