مى‌شود، بلكه مى‌تواند اوقات فراغت روستاييان را نيز پر كند. به بيان ديگر، صنايع دستى يكى از اهرمهاى مهم در جلوگيرى از مهاجرت از روستاست.
انواع صادرات صنايع دستى ايران در گذشته شامل صادرات قالى، قاليچه، ابريشم، گلابتونِ پنبه‌اى، پارچه‌هاى دوردوزى شده، پارچه‌هاى ضخيم، پارچه‌هاى مطلّا، شال، آهن‌آلات و شيشه‌هاى الوان بود. «١» در حال حاضر مهمترين صنايع دستى ايران عبارتند از:
قالى‌بافى، قلم‌زنى روى مس و ساير فلزات، منبت كارى، خاتم سازى، سوزن دوزى، سراميك سازى، سفال سازى، گلدوزى و توليد فرآورده‌هاى سنگى كه در شهرهاى اصفهان، شيراز، مشهد، رشت، همدان، گناباد، مازندران، يزد، قم و ... رواج دارد. «٢» عواملى چند در توسعه صنايع دستى ايران در گذشته و تا حدودى در زمان حاضر نقش داشته است:
١- كشاورزى بودن كشور، كه علاوه بر تهيه مواد اوّليه صنايع دستى مانند پشم، كرك، پوست، چرم، الياف گياهى، صنايع دستى توانسته اوقات فراغت روستاييان را از مرحله كاشت تا برداشت محصول پر كند.
٢- استعداد، خلّاقيت ذاتى، ابتكار و علاقه ايرانيان به هنر و خلق آثار هنرى.
٣- متنوع بودن اوضاع اقليمى كشور كه علاوه بر تعدد فرهنگ و نوع معيشت در زندگى مردم ايران، خود عاملى جهت تنوع صنايع دستى ايران محسوب مى‌شود.
صنعت فرش ايران از جمله صنايع دستى مهم كشور است كه رقم زيادى از اشتغال را به خود اختصاص داده است. اين صنعت، در سالهاى متمادى منبع ارزى خوبى براى كشور بود. اين صنعت در داخل به علّت توليد فرشهاى ماشينى و انواع موكت و كف‌پوش با مشكلات جدّى رو به روست. در خارج نيز پيدايش رقيبان جديدى از كشورهاى هند، پاكستان، رومانى، چين و مصر كه برخى با تقليد از طرح و رنگ فرش ايران و استفاده از استادكاران ايرانى به توليد و صدور فرش ارزان قيمت پرداخته‌اند، بر