جغرافياى سياسى و اقتصادى ايران - خدادادی، اسماعیل - الصفحة ٣١
زغال سنگ و عدم كارايى لازم اين ماده در بعضى از زمينهها نظير حمل و نقل و محدوديت انرژى هستهاى و آبى مانع عمده جانشينى عده آنها به جاى نفت است. «١» امّا از گاز به عنوان يك منبع انرژى مهمّ و با ارزش حرارتىِ بسيار بالا و در عين حال آلودگى كم و همچنين به عنوان ماده اوليه كارخانجات پتروشيمى- كه مىتواند تا اندازه زيادى كمبود نفت را جبران نمايد- ياد مىشود. گاز به عنوان اميد آينده، مهمّترين مسأله حمل و نقل و جغرافياست. ويژگيهاى مثبت گاز در بعضى از بخشها و جوامع به آن جايگاه بالاترى نسبت به نفت داده است.
جمهورى اسلامى با داشتن ٥/ ١٢ درصد كل ذخاير گازى جهان يعنى حدود ١٨ مجموع ذخاير شناخته شده جهان، مقام دوّم را در دنيا داراست. «٢» ايران با داشتن ٣/ ٤٥ درصد ذخاير گاز طبيعى منطقه مقام اول را در خليج فارس دارا مىباشد. «٣» بنابراين، جمهورى اسلامى ايران از طرفى با داشتن ذخاير فراوان نفت و پشتوانه انبوهى از ذخاير گاز طبيعى، از جايگاه والايى در تأمين انرژى برخوردار است و از طرف ديگر با توجه به وجود ذخاير بالقوه و بالفعل نفت در درياى خزر اين موقعيت استراتژيكى تقويت مىگردد.
٥- مركزيت انقلاب اسلامى انقلاب اسلامى ايران يكى از تحولات عميق و وسيع منطقه خاورميانه و جهان مىباشد؛ تحولى كه امروزه مىتواند تأثيرى بر سرزمينهاى پيرامون و جهان داشته باشد.
اين انقلاب، موازنه قدرت در خليج فارس و منطقه خاورميانه را عليه منافع نامشروع استعمارگران به هم زد. طرح سياست نه شرقى، نه غربى، ترتيبات امنيتى و معادلات سياسى منطقه را به نفع ايران دگرگون كرد. ايران كه بزرگترين قدرت در منطقه و حافظ منافع آمريكا و جهان غرب بود، تصميم گرفت كه آزاد و مستقل باشد و خارج از دخالت و نفوذ بيگانگان عمل كند. بدين ترتيب، ايران به جاى همسويى با منافع جهان غرب در