درس پانزدهم: ارتباطات‌ ١- راهها و حمل و نقل‌ پيشرفت‌اقتصادى وافزايش مبادلات كالا در بيشتر كشورهاى دنيا به‌ايجاد، توسعه و نگهدارى راهها و بهبود وسائل حمل و نقل بستگى دارد. رشد و توسعه اقتصادى كشورهاى صنعتى بطور عمده، مرهون راههاى ارتباطى اين كشورها با دنياى خارج است. توسعه و تحرك بازارها و دسترسى به منابع متعدد اقتصادى، تنها از طريق ايجاد راههاى ارتباطى، امكان پذير خواهد بود. اهميّت راهها تا آنجاست كه در اغلب كشورهاى دنيا وزارتخانه‌هاى خاصى براى اداره امور و توسعه راهها ايجاد شده است.
علاوه بر موارد فوق، راهها در پراكندگى متناسب جمعيّت، مهاجرتها و ارتقاى سطح آگاهى و فرهنگ جامعه تأثيرى اجتناب ناپذير دارد.
تا حدود شصت سال پيش در ايران اغلب راهها صعب‌العبور و مال‌رو بوده «١» و توليدات كشاورزى تنها در محل توليد مصرف مى‌شده است. ولى امروزه، درصد بالايى از اين توليدات توسط راههاى روستايى به شهرها انتقال مى‌يابد.
خوشبختانه نظام جمهورى اسلامى، با توجه به اين مهم، نسبت به گسترش شبكه‌هاى ارتباطى و حمل و نقل اهميّت قايل شده، بگونه‌اى كه گسترش راههاى روستايى، احداث و توسعه فرودگاهها و نيز افزايش ناوگان دريايى كشور را مى‌توان از نتايج آن دانست.
راههاى ارتباطى‌ جغرافياى سياسى و اقتصادى ايران ١٨٨ ٢ - وسائل ارتباط جمعى ص : ١٨٦ به سه نوع، خشكى، آبى و هوايى، تقسيم مى‌شود: