با موقعيّت رياضى ٣٩ درجه و ٥٠ دقيقه و ٢٥ درجه عرض شمالى و ٤٤ و ٦٣ درجه طول شرقى از نصف‌النهار گرينويچ واقع شده است. «١» موقعيّت رياضى ايران نشان مى‌دهد كه تمامى خاك اين كشور در منطقه معتدل قرار گرفته و در حدود ٥/ ١ درجه از مدار رأس السرطان و ٥/ ٢٣ درجه كه حد شمالى منطقه را معين مى‌كند، بالاتر است. موقعيت رياضى (دورى و نزديكى از خط استوا) يكى از عوامل تعيين كننده شرايط آب و هوايى هر كشور است. از اين رو، ايران در اين عرض جغرافيايى فاقد آب و هواى سرد كه بطور معمول در عرضهاى بلند وجود دارد، مى‌باشد. «٢» وضعيّت آب و هواى يك كشور بطور يقين در چگونگى وضع اقتصادى آن كشور تأثير مستقيم دارد، چنانچه وضعيّت اقتصادى ايران متأثر از همين شرايط آب و هوايى شرايطى كه تابع عرض جغرافيايى است مى‌باشد.
موقعيت نسبى (مجاورتى)
اگر چه موقعيت رياضى يك كشور ثابت است، ولى موقعيّت نسبى آن به دلايل گوناگون در زمانهاى مختلف دچار نوسانات مى‌شود. به عنوان نمونه، قبل از سال ١٣٧٠ ه. ش در شمال ايران، كشور يك پارچه‌اى به نام اتحاد جماهير شوروى وجود داشت، ليكن تحولاتى در اين كشور به وجود آمد كه منجر به از هم پاشيدن اين سرزمين و پيدايش كشورهاى متعددى در جغرافياى سياسى جهان شد. در نتيجه، ايران با همسايگان جديدى روبه‌رو شد. بنابراين، موقعيّت نسبى يك كشور بمراتب بيش از موقعيّت رياضى آن داراى اهميّت سياسى است.