جغرافياى سياسى و اقتصادى ايران - خدادادی، اسماعیل - الصفحة ١١٠
خلاصه چگونگى استقرار جمعيّت يك كشور در مناطق مختلف را توزيع جمعيّت گويند. بررسى روند سكنىگزينى مردم در نقاط يك سرزمين در جهت برنامهريزى و رشد و توسعه اقتصادى، سياسى و اجتماعى امرى ضرورى است. بنابراين، تراكم و پراكندگى جمعيّت، توزيع جمعيّت در مناطق شهرى و روستايى و وضعيّت اشتغال در ايران از جمله مباحثى است كه در اين درس بدانها پرداخته شد.
توزيع نامتعادل جمعيّت در كشور نتيجه مهاجرت بىرويه روستائيان به شهرها بخصوص شهرهاى بزرگ مىباشد كه بدليل كسب درآمد بالاتر همراه با استفاده از امكانات رفاهى، آموزشى، بهداشتى و ... صورت مىپذيرد. اين امر سبب شد كه بعضى از مناطق، تراكم بالايى از جمعيّت را داشته باشد و بقيه نقاط از تراكم پايينى برخوردار باشد.
در ادامه بحث، مساله شهرنشينى و رشد فزاينده آن در ايران بررسى شد كه امروزه به صورت سرسامآورى بر جمعيّت شهرى افزوده مىشود. اگر اين حركت به همين صورت ادامه پيدا كند برنامهريزى صحيح كشور با مشكل اساسى رو به رو خواهد شد.
در بحث اشتغال در ايران به نتيجه رسيديم كه روند افزايش فعاليت اقتصادى در بخش خدمات كه زاييده نظام سرمايهدارى و صنعتى است روز به روز سير صعودى پيدا كرده است و از بخشهاى كشاورزى و صنعت كاسته و به اين بخش افزوده شده است.
پرسش ١- چه عواملى در تراكم و پراكندگى جمعيّت ايران نقش داشته است؟ نام ببريد.
٢- ايران از نظر توزيع جغرافيايى جمعيّت به چند بخش تقسيم مىشود؟
٣- عوارض ناشى از عدم توزيع مطلوب جمعيّت در همه نقاط كشور را بنويسيد.
٤- علل مهاجرت روستائيان به شهرها چيست؟
٥- مجموعه فعاليتهاى اقتصادى در هر كشور به چند بخش تقسيم مىشود؟