اسوههاى فرماندهى - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٦٦
بازماندگان شهدا پيكر شهيدشان را به مدينه برده تا در آنجا به خاك بسپارند، دستور مىدهد كه پيكرها به محل شهادت برگردانده و در همانجا به خاك سپرده شود.
برخى از محققان در باره اصرار پيامبر در خاكسپارى شهداى احد در محل شهادت گفتهاند كه آن حضرت نمىخواسته حمل اجساد در اسلام سنت گردد و بازماندگان را به زحمت اندازد، اما اين توجيه نادرست به نظر مىرسد، زيرا آن حضرت در مواردى كه شهدا بهمراتب دورتر از احد به مدينه بودند، اجازه فرمود كه اجساد به مدينه منتقل شود.
آرى، رسول خدا (ص) مىخواست در احد يادبودى از تاريخ سرنوشتساز اسلام به جاى گذارد و در آن درندهخويى و وحشيگرى دشمنان اسلام را به نمايش گذارد تا ديگر حناى دشمنان صليبى و مبلّغان مسيحى- كه اسلام را دين زور و شمشير معرفى مىكنند- رنگى نداشته باشد و به همه جهانيان اعلام كند كه اسلام متّكى به زور و شمشير نبود، بلكه چون دشمنان اسلام فاقد منطق و فطرت انسانى بودند، به مثلهگرى روى آوردند.
آيا در برابر چنين دشمنان گرگصفتى، از موجوديت خود دفاع كردن تكيه بر زور و شمشير است؟! پيامبر (ص) همه ساله به قصد زيارت شهداى احد رهسپار مزار آنان مىشد، و هرگاه به مدخل درّه احد مىرسيد با صداى بلند مىفرمود:
السَّلامُ عَلَيْكُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَى الدَّارِ درود بر شما به [پاداش] آنچه صبر و شكيبايى پيشه كرديد، چه نيكو است فرجام آن سراى. «١» شيخ مفيد (ره) آورده است كه رسول خدا (ص) تا زنده بود مردم را به زيارت قبر حمزه (ع) سفارش مىفرمود و خود نيز پيوسته به زيارت حمزه و ديگر شهدا مىرفت. «٢» روزى رسول خدا (ص) بر قبر مُصعب بن عُمير (يكى از شهداى احد) ايستاد و دعا كرد، آنگاه اين آيه را تلاوت كرد: «مردانى كه بر آنچه با خدا پيمان بستند سرنهادند،