اسوههاى فرماندهى - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٥٨
ياد مىكردهاند تا راه و رسم شهادتطلبى و حماسهآفرينى و حمايت از اسلام و ستمستيزى هميشه بماند.
حمزه گريهكننده ندارد همه كسانى كه در يك واقعه يا نبرد به شهادت مىرسند، براى يك هدف و يك آرمان در راه خدا جان باختهاند، ولى تفاوتهايى ميان آنها وجود دارد كه برخى را بر ديگران امتياز مىبخشد. يك فرمانده ارشد كه زندگىاش سراسر حماسه و فداكارى است و توانسته مهلكترين ضربهها را برتوان رزمى دشمن وارد سازد، با ديگر افراد در يك مرتبه نيست.
سرنوشت جنگ هميشه در گرو ايمان و كاردانى و لياقت و ويژگيهاى ارزشمند فرماندهان و اداره كنندگان جنگ است. از اين رو، مىتوان به ارزش حماسهسازىهاى يك فرمانده دريادل كه با شجاعت و دليرى خود دشمن را به زانو درمىآورد، پى برد.
از كينهاى كه دشمن از حمزه در دل داشت و سبب بروز وحشيانهترين واكنشها نسبت به او شد، مىتوان به ميزان تفاوت ميان اين فرمانده با ديگر افراد تحت امر او پى برد، همانگونه كه حضور حمزه در جبهه مسلمانان روحيهبخش و حماسهآفرين بود، فقدان او نيز جانگداز و غمبار بود. از اين رو، مىبايست نقطه اوج سوگوارىها و اشكفشانىها قرار گيرد و مصيبتش سرلوحه همه مصيبتها گردد.
پيامبر (ص) پس از شهادت حمزه توجّه همگان را به ضرورت اشكريزى و عزادارى در سوگ حمزه جلب نمود. آن حضرت از خانههاى انصار مىگذشت كه صداى گريه زنان را در سوگ شهدايشان شنيد. قطرات اشك از ديدگان رسول خدا سرازير شد و فرمود:
بر همه كشتهها مىگريند جز حمزه كه گريه كننده ندارد.
انصار از جمله سعد بن معاذ و اسيد بن حضير كه چنين ديدند به زنان سفارش كردند كه نخست براى حمزه گريه كنند. زنان انصار در خانه حمزه و يا خانه پيامبر و بنا به نقلى خانه فاطمه (س) جمع شدند «١» و براى حمزه عزادارى كردند. هنگامىكه پيامبر سوگوارى