بررسی تسهیلات بانکی از منظر فقه اسلامی - جمعی از شاگردان استاد اشرفی شاهرودی - الصفحة ١٠٦ - جهت اوّل پرداخت سود بانکی در ضمن عقد جعاله

جهت اوّل: پرداخت سود بانکِی در ضمن عقد جعاله

جعاله عبارت است از وعده‌دادن شخص به پرداخت مبلغي يا دادن مالي به ديگري در قبال انجام کارِی اعم از اينكه فرد معين باشد يا غير معين، اگر آن شخص كار مورد نظر را طبق شرايط توافق شده انجام دهد بر جاعل «كارفرما» واجب است به تعهّدش عمل کرده و در مقابل آن اجرت تعِیِین شده را بپردازد.جعاله بر دو نوع است: جعاله عام و جعاله خاص.

جعاله خاص: به موردِی گفته مِی‌شود که در آن جاعل از ِیک شخص معِین براِی انجام کارِی درخواست ‌کند. در اِین صورت کار الزاماً باِید توسط وِی انجام پذِیرد و ِیا با اجازه جاعل به دِیگرِی واگذار شود.

جعاله عام: در اِین نوع از جعاله جاعل درخواست خود را به شخص خاصِی واگذار نمِی‌کند در حقِیقت براِی جاعل فرقِی ندارد که چه کسِی کار درخواستِی وِی را انجام دهد. نمونه راِیج آن پِیام‌هاِی مژدگانِی در روزنامه‌ها براِی پِیدا‌کردن گمشده ِیا انجام کارِی است. برخِی از فقها آيه ٧٢ سوره مباركه يوسف علِیه‌السلام را حمل بر عقد جعاله نموده‌اند: (قَالُوا نَفْقِدُ صُوَاعَ الْمَلِكِ وَ لِمَن جَاءَ بِهِ حِمْلُ بَعِيرٍ وَ أَنَا بِهِ زَعِيمٌ)

عقد جعاله به دو صورت انجام مِی‌شود:

صورت اوّل:‌ در عقد جعاله گاهِی عامل «سازنده ِیا کارفرما» خود بانک است به اِین صورت که فرد به بانک مراجعه کرده و مِی‌گوِید: اگر خانه من را بانک با سرماِیه خود و استخدام کارگر و مهندس... در مدّت معِیّنِی بسازد در مقابل ساخت آن فلان مبلغ را مثلاً ده مِیلِیاد تومان بعد از ساخت به صورت نقدِی ِیا طِِی اقساط ماهِیانه به بانک پرداخت مِی‌کنم. در اِین صورت مانعِی از صحت آن و اخذ زِیادِی نِیست. بانک بعد از برّرسِی مجموع مخارج با احتساب هزِینه‌ها و سود خود، طبق عقد جعاله مبلغ تعِیِین شده در قرارداد را درِیافت مِی‌کند.