آراء المراجع في الحج - الشيخ علي الافتخاري الگلپايگاني - الصفحة ٨٥ - مسّ جدار الحجر و البيت

السيد الشبيري: بوسيدن خانه كعبه و دست گذاردن روى ديوار حجر و ديوار خانه كعبه از طرف شاذروان مانع ندارد. [١]

*** الشيخ البهجت: احوط آن است كه دست به جانب بيت دراز نكند و دست روى حجر نگذارد. [٢]

الشيخ التبريزي (قدس سره): گرچه احتياط در ترك است، ولى اظهر جواز است. [٣]

الشيخ الصافي: احتياط واجب ترك است. (اين همان عبارت مناسك مرحوم السيد الگلپايگاني (قدس سره) است) آية اللّٰه صافى بر اين عبارت حاشيه ندارند، ولى اصل اين احتياط وجوبى صحت ندارد به دو جهت: اول آنكه در مناسك‌هاى قديمى فقط كلمه احتياط دارد نه وجوبى و ثانياً در سال‌هاى اخير كه آن مرحوم مجدداً در اين فرع بحث كردند و جواهر و نجاة العباد را ملاحظه نمودند تقويت كردند جانب جواز را و فرمودند: چون كلمه احتياط را مرحوم شيخ در مناسك آورده‌اند همان‌طور باشد، ولى احتياط را استحبابى قرار مى‌دهيم و حقير هم در آراء المراجع وجه مطلب را به طور اجمال ذكر كرده ام.

الشيخ الفاضل: دست به ديوار كعبه گذاشتن يا روى حجر جايز است و به طواف ضرر نمى‌رساند. [٤] و في حول الحج، ص ٧٤: الأحوط إعادة ذلك المقدار و لو بعد رجوعه إلى بلده. [٥]

الشيخ المكارم: با عبارت مناسك امام موافق است. [٦]

الشيخ النوري: جايز نيست و بايد آن قسمت را اعاده كند. [٧]

الشيخ الوحيد: و الأحوط استحباباً أن لا يمدّ يده حال طوافه إلى جدار الكعبة‌

[١] ص ٦٢

[٢] مناسك ص ٤٤، و في المناسك العربي، ص ١٢٤، فرع ٢٩٠

[٣] م ٣٠٨ و ٣٠٩، مناسك جديد، ص ١٧٨

[٤] مناسك امام محشى، ص ٢٠٠

[٥] ملخّص.

[٦] ص ٢٠٥

[٧] محشى، ص ١٩٢