آراء المراجع في الحج - الشيخ علي الافتخاري الگلپايگاني - الصفحة ٢٥٨ - الفرق بين الشك و الوسواس

الفرق بين الشك و الوسواس

س: فرق بين كثير الشك و وسواسى چيست؟

السيد السيستاني: وسواسى كسى است كه شكش غير عقلايى است ولى كثير الشك شكش عقلايى است ولى زيادتر از معمول حالت شك به او دست مى‌دهد. [١]

السيد الشبيري: كثرت شك در اثر عدم اجتماع حواس است و وسوسه تضييقى است كه در اثر يقين نكردن يا دير يقين كردن پيدا مى‌شود. الخاتم.

آقا زاده سيد محمد: آقا قائل به احتياط است.

*** الشيخ البهجت: منشأ در آنها فرق دارد. [٢]

الشيخ التبريزي (قدس سره): وسواسى كسى است كه شك او خارج از متعارف است و نوعاً در عمل شك مى‌كند، اما كثير الشك كسى است كه به حد وسواس نرسيده و كسى كه به طور عادت در هر سه نماز متوالى شك كند، كثير الشك است. [٣]

الشيخ الصافي: كثير الشك كسى است كه در نظر عرف زياد شك مى‌كند ولى به حد سواس نرسيده و مخصوصاً كه فرموده‌اند اگر در سه نماز يا در يك نماز سه مرتبه شك كند كثير الشك است و حال آنكه چنين شخصى وسواسى محسوب نمى‌شود. [٤]

الشيخ الفاضل: كثير الشك في الطواف لا يعتني بشكه كما في الصلاة و المرجع فيه هو الصدق العرفي. [٥]

الشيخ المكارم: كثير الشك بودن يك امر عرفى است يعنى مردم بگويند او بسيار شك مى‌كند. [٦]

[١] مهر دفتر.

[٢] مهر دفتر.

[٣] كتبى.

[٣] كتبى.

[٤] كتبى.

[٥] جامع المسائل ص ٨٩.

[٦] الأخير ص ٢١٦.