بيعت از ريشه «بيع»[١]- به معناى فروش- گرفته شده، زيرا بيعت‌كننده بايع است و آنچه در توان دارد، در طبق اخلاص قرار داده، به بيعت‌شونده مى‌فروشد، بدين‌گونه كه تعهّد مى‌دهد و بر گردن مى‌گيرد كه تمامى امكانات خود را در راه تعهّدى كه داده بكار گيرد، و در پيشگاه بيعت‌شونده از هرگونه خدمت شايسته دريغ نورزد.

بيعت- همانگونه كه اشارت رفت- در مواردى بكار مى‌رود، كه از جانب بيعت شونده پيشنهاد مهمّى شده باشد در اين صورت، او از بيعت‌كنندگان تعهّد مى‌گيرد تا نسبت به آن پيشنهاد وفادار باشند و تمامى امكانات خود را در راه تحقّق آن مبذول دارند. لذا در حديث آمده:

«ألا تبايعونى على الإسلام؟» پيامبر، اسلام را بر قبايل عرب پيشنهاد مى‌فرمود و به آنان مى‌گفت، آيا تعهّد نمى‌دهيد كه نسبت به اسلام وفادار باشيد؟

از عرب درباره اسلام بيعت مى‌گرفت، تا آن را پذيرفته و در راه پيشرفت و تحكيم پايه‌هاى آن بكوشند و از بذل هرگونه امكانات دريغ نورزند. و در احاديث بسيارى آمده است:

«نحن الذين بايعوا محمدا على الجهاد ما بقينا أبدا».

با پيامبر پيمان بستيم تا همواره در جهاد وفادار باشيم.

«بايعناه على الموت»

پيمان بستيم تا پاى جان وفادار باشيم.

«بايعت رسول اللّه صلّى اللّه عليه و اله على السمع و الطاعة».

با پيامبر پيمان بستم تا سخن نيوش و فرمانبردار باشم.

لذا بيعت در عهد رسالت چيزى جز پيمان وفادارى نبود، بيعت‌كنندگان به حكم وظيفه مى‌بايست تمامى امكانات خود را در اختيار پيامبر قرار دهند و تمامى توان خود را در راه اسلام ارزانى دارند. اين‌گونه پيمان در حقيقت پيمان با خدا است. و

[١] - لذا در سوره توبه ٩: ١١١ آمده:\i« فاستبشروا ببيعكم الذى بايعتم به».\E( بشارت باد شما را بر اين معامله‌اى كه انجام داديد) كه اشاره به بيعت رضوان است.