سرايت بول جلوگيرى نمايد، و ظاهرا واجب نيست براى هر نماز كيسه را تعويض يا تطهير نمايد. ولى اگر برايش سخت و حرج نباشد بنابر احتياط واجب، حشفه را تطهير نمايد.

و نيز بر شخص مبطون واجب است در حد امكان از سرايت غائط جلوگيرى كند، كما اينكه بنابر احتياط واجب در صورت امكان اگر موجب حرج نباشد او نيز بايد مخرج را تطهير نمايد.

(١)

مسأله ٥- مسلوس و مبطون پس از بهبود يافتن واجب نيست نمازهاى گذشته خود را قضاء كنند

ولى ظاهر اين است كه اگر در وقت نماز بهبودى يافتند و به اندازه نماز با طهارت وقت داشتند بايد نماز را اعاده كنند.

(٢)

غايات وضو

(٣) غايت وضو چيزى است كه واجب شدن يا استحباب وضو به خاطر آن است، به لحاظ اينكه وضو يا شرط صحت آن است مانند نماز، يا شرط جواز و حرام نبودن آن است مانند مس نوشته‌هاى قرآن يا شرط كمال آن است مانند خواندن قرآن، يا سبب برطرف شدن كراهت آن است مانند غذا خوردن در هنگامى كه جنب است كه مكروه است و با وضو كراهت آن برطرف مى‌شود.

اما اول: (شرط صحت) پس وضو براى نماز، واجب يا مستحب، اداء يا قضا، از خود يا به نيابت از ديگرى، و براى اجزاء فراموش شده نماز، شرط است، و بنابر احتياط براى دو سجده سهو هم شرط است، اگر چه اقوا آن است كه سجده سهو مشروط به آن نيست.

و همچنين وضو براى طوافى كه جزء حج يا عمره واجب باشد، شرط است، و بنابر احتياط واجب طواف حج و عمره مستحب هم مشروط به آن است.

اما دوم: (شرط حرام نبودن) پس وضو براى جواز مس نوشته قرآن شرط است، بنابراين مس نوشته قرآن بر شخص محدث حرام است و فرقى ميان آيات، كلمات، بلكه حروف، مد، تشديد و اعراب قرآن (مانند زير و زبر) نيست و نامها و صفات خاص خدا ملحق به قرآن است. (پس بر شخص محدث، مس آنها جايز نيست) و در اينكه نامهاى پيغمبران، و ائمه (عليهم السلام) و ملائكه ملحق به آن باشد، تأمل و اشكال است و احتياط واجب آن است كه محدث از مس اين نامها خصوصا پيامبران و امامان (عليهم السلام) اجتناب نمايد.

(٤)

مسأله ١- در حرام بودن «مس» بين اجزاء بدن چه ظاهر آن و چه باطن آن فرقى نيست‌

ولى بعيد نيست مس با مو جايز باشد، كما اينكه بين اقسام خطها حتى خطى كه متروك شده مانند خط كوفى و بين اقسام نوشتن‌ها- با قلم يا چاپ يا غير اينها- فرقى نيست.