فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٢٩١ - دو برادر و دو خواهر و جد و جده پدرى با دو برادر و دو خواهر و جد و جده مادرى
مىگردد، يعنى به دو برادر و جدّ پدرى هر كدام ده سهم و به خواهر و جدّه پدرى هركدام پنج سهم مىرسد.
٤٥١- افراد مذكور با زوجه، فرض زوجه رُبع و مخرجش چهار است و فرض مادرىها ثُلث و مخرجش سه مىباشد، و چون دو مخرج- چهار و سه- متباينند، يكى در ديگرى ضرب مىشود و دوازده حاصل مىگردد و دوازده اصل فريضه است، كه به زوجه رُبع- سه سهم- و به مادرىها ثُلث- چهار سهم- و پنج سهم باقى به پدرىها مىرسد؛ و چون چهار سهم مادرىها و پنج سهم پدرىها بر آنان منكسر است، مخرج كسر- چهل، كه حاصل از إعمال تناسب بين عدد رؤوس دو گروه است- در اصل فريضه- دوازده- ضرب مىشود و چهارصد و هشتاد حاصل مىگردد، و از اين فريضه- چهارصد و هشتاد- به زوجه رُبع- يكصد و بيست سهم- و به مادرىها ثُلث- يكصد و شصت سهم- مىرسد و به هركدام سى و دو سهم داده مىشود؛ و دويست سهم باقى به پدرىها مىرسد و أثلاثاً بينشان تقسيم مىگردد، يعنى به دو برادر و جدّ پدرى هركدام پنجاه سهم و به خواهر و جدّه پدرى هركدام بيست و پنج سهم مىرسد.
دو برادر و دو خواهر و جدّ و جدّه پدرى با دو برادر و دو خواهر و جدّ و جدّه مادرى:
٤٥٢- فرض مادرىها ثُلث و مخرجش سه و سه اصل فريضه مىباشد، كه به مادرىها ثُلث- يك سهم- و دو سهم باقى به پدرىها مىرسد؛ و چون يك سهم مادرىها و دو سهم پدرىها منكسر بر آنان است، مخرج كسر- هجده، كه حاصل از إعمال تناسب بين عدد رؤوس دو گروه است[١]- در اصل فريضه- سه- ضرب مىشود و پنجاه و چهار حاصل مىگردد، و از اين فريضه- پنجاه و چهار- به مادرىها ثُلث- هجده سهم- مىرسد و به هركدام سه سهم داده مىشود؛ و سى و شش سهم باقى به پدرىها مىرسد و أثلاثاً بينشان تقسيم مىگردد، يعنى به دو برادر و جدّ پدرى هركدام
[١] - زيرا عدد رؤوس مادرىها شش است و عدد رؤوس پدرىها نُه است؛ و چون دو مخرج- شش و نُه- توافُق در ثُلث دارند، ثُلث يكى از آنها در تمام ديگرى ضرب مىشود و هجده حاصل مىگردد.