٣٧٩- افراد مذكور با زوجه، فرض زوجه رُبع و مخرجش چهار است و فرض دو برادر و دو خواهر مادرى ثُلث و مخرجش سه مى‌باشد؛ و چون دو مخرج- چهار و سه- متباينند، يكى در ديگرى ضرب مى‌شود و دوازده حاصل مى‌گردد، و دوازده اصل فريضه است، كه به زوجه رُبع- سه سهم- و به دو برادر و دو خواهر مادرى ثُلث- چهار سهم- و پنج سهم باقى به يك برادر و يك خواهر پدر و مادرى يا پدرى مى‌رسد؛ و چون پنج سهم پدرى‌ها بر آنان منكسر است، مخرج كسر- سه، عدد رؤوس آنان- در اصل فريضه- دوازده- ضرب مى‌شود و سى و شش حاصل مى‌گردد، و از اين فريضه- سى و شش- به زوجه رُبع- نُه سهم- و به دو برادر و دو خواهر مادرى ثُلث- دوازده سهم- مى‌رسد و به هركدام سه سهم داده مى‌شود؛ و پانزده سهم باقى به يك برادر و يك خواهر پدر و مادرى يا پدرى مى‌رسد و أثلاثاً بينشان تقسيم مى‌گردد، يعنى به برادر ده سهم و به خواهر پنج سهم مى‌رسد.

دو برادر و دو خواهر پدر و مادرى يا پدرى با دو برادر و دو خواهر مادرى:

٣٨٠- فرض دو برادر و دو خواهر مادرى ثُلث و مخرجش سه، و سه اصل فريضه مى‌باشد، كه به دو برادر و دو خواهر مادرى ثُلث- يك سهم- و دو سهم باقى به دو برادر و دو خواهر پدر و مادرى يا پدرى مى‌رسد؛ و چون يك سهم مادرى‌ها و دو سهم پدرى‌ها بر آنان منكسر است، مخرج كسر- دوازده، كه حاصل از إعمال تناسب بين عدد رؤوس دو گروه است‌[١]- در اصل فريضه- سه- ضرب مى‌شود و سى و شش حاصل مى‌گردد، و از اين فريضه- سى و شش- به دو برادر و دو خواهر مادرى ثُلث- دوازده سهم- مى‌رسد و به هركدام سه سهم داده مى‌شود؛ و بيست و چهار سهم باقى به دو برادر و دو خواهر پدر و مادرى يا پدرى مى‌رسد و أثلاثاً بينشان تقسيم مى‌گردد، يعنى به هر برادر هشت سهم و به هر خواهر چهار سهم مى‌رسد.

[١] - زيرا دو برادر و دو خواهر پدر و مادرى يا پدرى عدد رؤوسشان شش است و دو برادر و دو خواهر مادرى عدد رؤوشان چهار مى‌باشد، و چون شش و چهار توافُق در نصف دارند، نصف يكى از آنها در تمام ديگرى ضرب مى‌شود و دوازده حاصل مى‌گردد و دوازده مخرج كسر مى‌باشد.