اين فريضه- سى و شش- به زوج نصف- هجده سهم- و به برادر و دو خواهر مادرى ثُلث- دوازده سهم- كه به هركدام چهار سهم داده مى‌شود؛ و شش سهم باقى به دو برادر پدر و مادرى مى‌رسد و به هركدام سه سهم مى‌رسد.

٣٥٨- افراد مذكور با زوجه، فرض زوجه رُبع و مخرجش چهار است و فرض برادر و دو خواهر مادرى ثُلث و مخرجش سه مى‌باشد؛ و چون دو مخرج- چهار و سه- متباينند، يكى در ديگرى ضرب مى‌شود و دوازده حاصل مى‌گردد، و دوازده اصل فريضه است، كه به زوجه رُبع- سه سهم- و به برادر و دو خواهر مادرى ثُلث- چهار سهم- مى‌رسد؛ و پنج سهم باقى به دو برادر پدر و مادرى مى‌رسد؛ و چون پنج سهم پدرى‌ها و چهار سهم مادرى‌ها بر آنها منكسر است، مخرج كسر- شش، كه حاصل از إعمال تناسب بين عدد رؤوس دو گروه است- در اصل فريضه- دوازده- ضرب مى‌شود و هفتاد و دو حاصل مى‌گردد، و از اين فريضه- هفتاد و دو- به زوجه رُبع- هجده سهم- و به برادر و دو خواهر مادرى ثُلث- بيست و چهار سهم- مى‌رسد، و به هركدام هشت سهم داده مى‌شود؛ و سى سهم باقى به دو برادر پدر و مادرى مى‌رسد، و به هركدام پانزده مى‌رسد.

يك برادر و دو خواهر پدر و مادرى يا پدرى با دو برادر مادرى:

٣٥٩- فرض دو برادر مادرى ثُلث و مخرجش سه است، و سه اصل فريضه مى‌باشد، كه دو سهم به برادر و دو خواهر پدر و مادرى يا پدرى و يك سهم به دو برادر مادرى مى‌رسد؛ و چون دو سهم پدرى‌ها و يك سهم مادرى‌ها بر آنها منكسر است، مخرج كسر- چهار، كه حاصل از إعمال تناسب بين عدد رؤوس دو گروه است‌[١]- در اصل فريضه- سه- ضرب مى‌شود و دوازده حاصل مى‌گردد، و ازاين فريضه- دوازده- به دو برادر مادرى ثُلث- چهار سهم- مى‌رسد و به هركدام دو سهم داده مى‌شود؛ و هشت سهم باقى برادر و دو خواهر پدر و مادرى يا پدرى مى‌رسد و أثلاثاً بينشان تقسيم مى‌گردد،

[١] - زيرا يك برادر و دو خواهر پدرى عدد رؤوسشان چهار است و دو برادر مادرى عدد رؤوسشان‌دو مى‌باشد، و چون چهار و دو تداخُل دارند، اكتفاء به أكثر چهار- مى‌شود و چهار مخرج كسر مى‌باشد.