است، كه به زوجه رُبع- سه سهم- و به دو برادر و سه خواهر مادرى ثُلث- چهار سهم- و پنج سهم باقى به يك برادر و دو خواهر پدر و مادرى يا پدرى مى‌رسد؛ و چون چهار سهم مادرى‌ها و پنج سهم پدرى‌ها بر آنان منكسر است، مخرج كسر- بيست، كه حاصل از إعمال تناسب بين عدد رؤوس دو گروه است- در اصل فريضه- دوازده- ضرب مى‌شود و دويست و چهل حاصل مى‌گردد، و از اين فريضه- دويست و چهل- به زوجه رُبع- شصت سهم- و به دو برادر و سه خواهر مادرى ثُلث- هشتاد سهم- مى‌رسد و به هركدام شانزده سهم داده مى‌شود؛ و يكصد سهم باقى به يك برادر و دو خواهر ابوينى يا پدرى مى‌رسد و أثلاثاً بينشان تقسيم مى‌گردد، يعنى به برادر پنجاه سهم و به هر خواهر بيست و پنج سهم مى‌رسد.

دو برادر و سه خواهر پدر و مادرى يا پدرى با دو برادر و سه خواهر مادرى:

٣٩٢- فرض دو برادر و سه خواهر مادرى ثُلث و مخرجش سه، و سه اصل فريضه مى‌باشد، كه به دو برادر و سه خواهر مادرى ثُلث- يك سهم- و دو سهم باقى به دو برادر و سه خواهر پدر و مادرى يا پدرى مى‌رسد؛ و چون يك سهم مادرى‌ها و دو سهم پدرى‌ها بر آنان منكسر است، مخرج كسر- سى و پنج، كه حاصل از إعمال تناسب بين عدد رؤوس دو گروه است‌[١]- در اصل فريضه- سه- ضرب مى‌شود و يكصد و پنج حاصل مى‌گردد، و از اين فريضه- يكصد و پنج- به دو برادر و سه خواهر مادرى ثُلث- سى و پنج سهم- مى‌رسد و به هركدام هفت سهم داده مى‌شود؛ و هفتاد سهم باقى به دو برادر و سه خواهر پدر و مادرى يا پدرى مى‌رسد و أثلاثاً بينشان تقسيم مى‌گردد، يعنى به هر برادر بيست سهم و به هر خواهر ده سهم مى‌رسد.

٣٩٣- افراد مذكور با زوج، فرض زوج نصف و مخرجش دو است و فرض دو برادر و سه خواهر مادرى ثُلث و مخرجش سه مى‌باشد؛ و چون دو مخرج- دو و سه- متباينند،

[١] - زيرا دو برادر و سه خواهر پدر و مادرى يا پدرى عدد رؤوسشان هفت است و دو برادر و سه خواهر مادرى عدد رؤوسشان پنج مى‌باشد، و چون دو مخرج- هفت و پنج- متباينند، يكى در ديگرى ضرب مى‌شود و سى و پنج حاصل مى‌گردد و سى و پنج مخرج كسر مى‌باشد.