مادرى‌ها فرض پدرشان است و فرض پدرشان سُدس و مخرجش شش مى‌باشد؛ و چون دو مخرج- چهار و شش- توافق در نصف دارند، نصف يكى در تمام ديگرى ضرب و دوازده حاصل مى‌گردد و دوازده اصل فريضه است، به زوج نصف- شش سهم- فرضاً و به مادرى‌ها سُدس- دو سهم- فرضاً مى‌رسد؛ و چهار سهم باقى به پدرى‌ها مى‌رسد؛ و چون دو بر مادرى‌ها و چهار بر پدرى‌ها منكسر است، مخرج كسر- دوازده، كه به بيان پاورقى فقره (٦٨٥) حاصل از إعمال تناسب بين عدد رؤوس دو گروه است- در اصل فريضه- دوازده- ضرب مى‌شود و يكصد و چهل و چهار حاصل مى‌گردد، و از اين فريضه- يكصد و چهل و چهار- به زوجه رُبع- سى و شش سهم- فرضاً مى‌رسد؛ و به مادرى‌ها سُدس- بيست و چهار سهم- فرضاً مى‌رسد و بالسّويّة بينشان تقسيم مى‌گردد؛ و هشتاد و چهار سهم باقى به پدرى‌ها مى‌رسد و أثلاثاً بينشان تقسيم مى‌گردد، يعنى به پسر چهل و دو سهم و به هر دختر بيست و يك سهم داده مى‌شود.

يك پسر و سه دختر از برادر پدرى با يك پسر و سه دختر از برادر مادرى:

٦٨٨- نصيب مادرى‌ها فرض پدرشان است و فرض پدرشان سُدس و مخرجش شش و شش اصل فريضه است، كه سُدس- يك سهم- فرضاً به مادرى‌ها و پنج سهم باقى هم به پدرى‌ها مى‌رسد؛ و چون يك بر مادرى‌ها منكسر است، مخرج كسر- چهار، عدد رؤوس آنان- در اصل فريضه- شش- ضرب مى‌شود و بيست و چهار حاصل مى‌گردد، و از اين فريضه- بيست و چهار- به مادرى‌ها سُدس- چهار سهم- فرضاً مى‌رسد و بالسّويّة بينشان تقسيم مى‌گردد؛ و بيست سهم باقى به پدرى‌ها مى‌رسد و أثلاثاً بينشان تقسيم مى‌گردد، يعنى به پسر هشت سهم و به هر دختر چهار سهم مى‌رسد.

٦٨٩- افراد مذكور با زوج، فرض زوج نصف و مخرجش دو است و نصيب مادرى‌ها فرض پدرشان است و فرض پدرشان سُدس و مخرجش شش مى‌باشد؛ و چون دو مخرج- دو و شش- متداخلند، اكتفاء به أكثر- شش- مى‌شود و شش اصل فريضه است، كه به زوج نصف- سه سهم- فرضاً مى‌رسد؛ و به مادرى‌ها سُدس- يك سهم- فرضاً مى‌رسد؛ و دو سهم باقى به پدرى‌ها مى‌رسد؛ و چون يك بر مادرى‌ها و دو بر پدرى‌ها منكسر است، مخرج كسر- بيست، كه حاصل از إعمال تناسب بين عدد رؤوس دو گروه‌