بكنيم كه آن آزادى كه زنها و مردها در آن دو قطعه جلو و عقب داشتند آن آزادى بود؛ يا اين قطعه‌اى كه از زمان كودتاى رضا خان تا زمان رو به شكست رفتن پسرش بود، اين آزادى بود.

توصيف آزادى‌هاى بعد از انقلاب‌

آزادى كه در سابق بر او و حالا دارند يك آزادى است كه نافع براى كشور خودشان، براى اسلام، براى مسلمين، براى ملت خودشان، است. يعنى اينها آزادند كه در اجتماعات داخل بشوند، داخل هم شدند و مى‌بينيد، آزادند كه خدمت كنند به مملكت، خدمت كردند و مى‌كنند، و داريد مى‌بينيد. آزادند كه در مصالح مملكت حرف بزنند؛ اشكال بكنند به دولت؛ اشكال بكنند به مقامات دولتى و غير دولتى. چنانچه ديديد الآن اشكال كردند. آزادند در اين مسائل اجتماعى، در مسائل اساسى كه مربوط به مصلحت كشور خودتان و ملت خودتان است، هيچ قيد و بندى در كار نيست. مى‌بينيد. شما يك جا بياوريد كه بخواهيد يك صحبتى بكنيد كه راجع به مصلحت مملكت است- نه توطئه باشد كه بعضى مى‌كردند- يك عملى بكنيد كه مربوط به مصالح خودتان و مصالح كشور است، و آمدند دستتان را گرفتند كنار زدند و سرنيزه آمده حكومت كرده، همچو چيزى پيدا نمى‌كنيد. سابق هم فعاليتى كه زنها داشتند، فعاليتى كه در هر گرفتارى- كه حالا من دوتايش را اسم بردم كه قضيه «تنباكو» و «مشروطيت» كه بيشتر از چيزهاى ديگر بود- لكن در همه گرفتاريها زنها جلو مى‌افتادند و همراه با مردها و مسائلى را كه مربوط به مملكت خودشان بود مى‌گفتند و فرياد مى‌زدند، و انجام مى‌دادند مسائلشان را. شما هم ديديد كه در اين قطعه سوم، كه شما حاضر قضيه بوديد و فاعل بوديد، فعّال بوديد، هيچ گرفتارى و جلوگيرى در كار نبود كه شما را جلوگيرى كنند از اينكه اجتماع نكنيد. جلوگيرى كنند كه، عرض مى‌كنم كه بيرون نرويد؛ در بين مردم نرويد؛ فرياد نزنيد؛ مظالم را نگوييد. با همين فعاليت شما و آزادى شما بود كه اين پيروزى براى ملت ما نصيب شد.

سلب آزادى واقعى در دوره پهلوى‌

اما آن آزادى كه آنها مى‌خواستند و زمان رضا خان و پسرش مى‌خواستند، و خصوصاً