شما ببينيد، الآن اين همه چيزى كه از اين خارج خريدند، اين همه توپ و تفنگ و طياره و كذا و كذا، ميلياردها كه از خارج خريدند. ايران كسى نيست كه بفهمد استعمالش كند! دارند خودشان؛ ما نمى‌توانيم، و يا نداريم كسى را. درست ما را تربيت نكردند. آنها نخواستند ما بفهميم كه اين فرض كنيد طياره‌اى كه فلان جور است بايد چه طور به كارش انداخت. يا آن اسلحه‌هاى خاصى كه آنها دارند، بسيارى از آن اسلحه‌هاست كه اصلًا ايران نمى‌تواند. [بكار ببرد] نه ايران، شرق نمى‌تواند! اين پيش خودشان است اسرارش، اسرارش را به ما نمى‌گويند. پول از ما گرفتند، ميلياردها پول از ما گرفتند، اينها را هم آوردند اينجا، ما هم نمى‌توانيم استعمال كنيم! براى چه آوردند؟ براى اينكه اگر يك وقتى يك جنگى واقع بشود بين خودشان و روسيه، پايگاه داشته باشند. اينجا هم پولمان را گرفتند؛ هم براى خودشان چيز درست كردند. مصيبتها يكى و دو تا نيست.

تدريجى بودن اصلاح امور كشور

ما بايد همه چيز را يعنى البته با طول مدت، نه به اين زودى نمى‌شود، همه چيز بايد تغيير بكند. نه فقط فرض كنيد كه مطبوعات، نه فقط راديو و تلويزيون، نه فقط چه. همه چيزها بايد عوض بشود؛ يك چيز ديگر بشود. ولى الحمد للَّه آنكه انسان را اميدوار مى‌كند اين تحول روحى است كه در قشرها پيدا شد. يعنى از آن خواب بيرون آمدند؛ و حالا چشمهايشان را باز كردند؛ و يك تغييرى در آنها حاصل شده. چنانچه ما ديديم در اين نهضتى كه حاصل شده و در اين درگيريهايى كه، در آخر عرض مى‌كنم- قيامى كه مردم كردند، انقلابى كه مردم كردند. همين مردم بودند كه از سايه پليس مى‌ترسيدند. همين مردم با مشتِ گره رفتند جلو و گفتند ما اصل دستگاه را نمى‌خواهيم! يك تحول روحى بود كه خداى تبارك و تعالى در اين ملت ايجاد كرد. كسى نمى‌توانست اين كار را بكند. الحمد للَّه دو تحول الآن حاصل شده است براى مملكت ما كه به فكر افتادند كه درست بكنند: اولِ هر كار اين است كه انسان مرض را تشخيص بدهد، و به فكر علاج بيفتد. الآن شما در آموزش و پرورش كه هستيد، اساتيد دانشگاه كه در دانشگاه هستند،