نظیر این کلمات از پیشوایان دین، زیاد روایت شده و همه به یک نکته اشاره می‌کنند و آن این که انسان باید همیشه مراقب و مواظب پیشامد باشد، فرصتهایی که در زندگی پیش می‌آید مغتنم بشمارد و نگذارد هدر برود.

این یکی از دستورالعمل‌های مهم زندگی است: سعادتها و موفقیتهایی که نصیب بسیاری از افراد شده و می‌شود، بیش از آن مقدار که مربوط به استعداد و لیاقت آنها باشد، مربوط به هوشیاری و بیداری و استفاده کردن از فرصتهاست، و همچنین بدبختیها و محرومیتهای دسته دیگر بیشتر به واسطه هدر دادن وقتها و از کف دادن فرصتهاست نه از بی‌لیاقتی و بی‌استعدادی.

استفاده از فرصت یکی از انواع شکرگزاری از نعمتها و موهبتهای الهی است، همان طور که از دست دادن آن یک نوع کفران نعمت است. خداوند در قرآن کریم می‌فرماید: اگر از نعمتی قدردانی کنید و نیک استفاده نمایید، آن نعمت را افزایش خواهیم داد و اگر بعکس قدردانی نکنید و مورد بی‌اعتنایی و عدم توجه قرار دهید، علاوه بر آن که آن نعمت سلب خواهد شد، نقمت و مجازات جای آن را خواهد گرفت: لَئِنْ شَکرْتُمْ لاَزیدَنَّکمْ وَ لَئِنْ کفَرْتُمْ اِنَّ عَذابی لَشَدیدٌ[١] . روی این اصل مسلّم، اگر از فرصتهایی که پیش می‌آید و به تعبیر پیغمبر اکرم نسیمهای رحمتی که از جانب خداوند می‌وزد استفاده صحیح بشود، بعدها از این فرصتها زیادتر پیش خواهد آمد و اگر لاقیدی و مسامحه شود، دیگر مجالی پیشامد نخواهد کرد.

باید دانست که فرصتها مختلف است: بعضی از فرصتهاست که در ظرف یک سال ممکن است یک بار پیش بیاید مانند فرصتهایی که برای

[١] . ابراهيم / ٧.