حکمتها و اندرزها ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١١٣ - صبـر
واقع میشود و بسیار هم گران تمام میشود. درست مثل این است که مریض دوای موجب صحت و عافیت خود را با دوای دیگری که صددرصد زیانآور است و مرضش را تشدید میکند اشتباه نماید. در امراض جسمانی این گونه اشتباهات به ندرت واقع میشود ولی در امراض روحانی چون سر و کار با امور غیر حسی است بسیار واقع میشود و بر عهده پزشکان روحی است که این اشتباهات را رفع کنند.
برای نمونه اشتباهات و اشتباه کاریهایی که واقع شده، به ذکر چند مورد تاریخی میپردازم:
در جنگ صفّین که در حدود یک سال و نیم بین اتباع امیرالمؤمنین علی علیهالسلام و اتباع معاویة بن ابی سفیان جنگ خونین بر پا بود، آخرالامر کار به حکمیت کشید و در وقتی که لشکر معاویه نزدیک بود شکست قطعی بخورند پیشنهاد حکمیت کردند و امیرالمؤمنین علیهالسلام شخصا با حکمیت مخالف بود ولی عده زیادی از اصحاب امام با این کار نظر موافق دادند و ایستادگی کردند و علی علیهالسلام اجبارا رضا داد. بعد از قرار حکمیت عدهای از زهدمآبانِ اصحاب علی ـ که بعدها به نام «خوارج» نامیده شدند و بیش از همه در امر حکمیت اصرار کرده بودند ـ معتقد شدند که اصلا قرار حکمیت بر خلاف شریعت است بلکه عِدل کفر است، زیرا معنای حکمیت این است که دو نفر بشر بنشینند و رأی بدهند و بین دیگران حکم کنند و به نصّ قرآن مجید حکم منحصر به خداست: اِنِ الْحُکمُ اِلّا لِلّهِ[١] آن کس که بین بندگان خدا حکم میکند فقط خداست. این جمعیت از عمل سابق خود توبه و استغفار کردند و هر کسی را هم که به این عمل رضا داده بود مجبور به استغفار میکردند و شعار خود را این جمله قرار دادند : «لا حُکمَ اِلّا لِلّهِ» و آمدند
[١] . يوسف / ٤٠ و ٦٧.