حکمتها و اندرزها ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٠٣
عذر شرعی ندارند واجب است که روزه بگیرند. قرآن کریم میفرماید : «روزه برای شما مقرر شده تا در شما تقوا پدید آید.»[١] یعنی سی روز یا بیست و نه روز متوالی ماه رمضان را خودداری و پرهیزکاری کنید تا خوددار و پرهیزکار شوید.
روزه مشق و تمرین خودداری و پرهیزکاری و تسلط بر نفس است. مشق و تمرین اگر منظم و متوالی باشد آثار شگفت دارد، عادت و ملکه ایجاد میکند. مثلا اگر کسی سی روز متوالی ورزش کند عضلات بدنش محکم میشود، اگر سی روز متوالی تمرین خط یا نقاشی یا تیراندازی بکند قطعا پیشروی میکند. چگونه ممکن است کسی سی روز مشق خودداری و پرهیزکاری و تسلط بر نفس بکند، گرسنه بشود و غذا نخورد، تشنه بشود و آب نیاشامد، از نزدیکی با زنان خودداری کند و آنگاه در وی عادت خودداری و تسلط بر نفس و خویشتنداری پیدا نشود؟!
روزه گذشته از فواید جسمی و صِحّی که دارد و پزشکان مسلمان و غیر مسلمان به آن اعتراف کردهاند، از نظر تقویت اراده و شخصیت اخلاقی و استحکام روحی بسیار سودمند است، استقامت و مقاومت در برابر نیروهای ضعیفکننده عزم و نیت و اراده را مضاعف میکند.
بعلاوه در اثر در هم شکسته شدن شهوات، در قلب نرمی و خشوع پدید میآید، زمینه برای عبادت بهتر فراهم میشود، حس همدردی نسبت به فقرا و ضعفا به وجود میآورد، مردم را به یاد خدا و آخرت و عواقب گناه میاندازد.
ماه رمضان به واسطه روزه و در هم شکسته شدن شهوات و نورانی شدن قلب، مناسبترین ایام برای عبادت خدا و تلاوت قرآن است. چون
[١] . بقره / :١٨٣ يا أيُّهَا الَّذينَ امَنوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيامُ... لَعَلَّكُمْ تَتَّقونَ.