نمود ديگر اين فشار اجتماعى، دستورالعملها و فرمانهاى سلبى است كه با ممانعت اشخاص از مخالفت با تكليف و نقشى كه بايد ايفا كنند، صورت مى‌گيرد؛ مانند مداخله پليس راهنمايى و رانندگى در نحوه رفتار رانندگانى كه در خيابان يك طرفه، به سمت خلاف مسير خود حركت مى‌كنند و يا با كيفر؛ مانند صدور حكم اعدام براى قاتل.

٢. تخيير اجتماعى: تخيير اجتماعى در مجموعه‌اى از رفتارهاى آزاد كه در برابر انسان قراردارد، نمود مى‌يابد و قلمرو آزاد يا منطقه عدم اهتمام اجتماعى به شمار مى‌آيد و در اين حوزه نقشهاى اجتماعىِ آزاد وجود دارد كه شخص مى‌تواند آنها را انجام دهد يا ترك كند؛ زيرا انجام و ترك اين كارها در برابر قانونگذار، يكسان است؛ مثلاً مرد بالغ در جامعه اسلامى اساساً آزاد است در اين كه ازدواج كند يا نكند، اما اگرازدواج كرد، پرداخت نفقه همسر بر وى واجب است.

٣. وصف اجتماعى: در مجوعه‌اى از توصيف‌هاى منسوب به احوال اجتماعى نمود مى‌يابد كه مربوط به احوال اشخاص يا اشيا باشد؛ مانند وصف شخصى به مجرّد بودن يا داراى همسر بودن ووصف مال به اينكه از اموال عمومى است يا خصوصى.

بنابراين، حوزه مباحات حقوقى، يكى از گونه‌هاى حكم رفتار اجتماعى است كه قانون، آن را در وضعيت‌هاى خاصى در نظر مى‌گيرد.

٢. قاعده حقوقى، حكمِ الزام آورِ اجتماعى

احكام رفتار اجتماعى، وقتى حقوقى مى‌شود كه انسان را به شيوه‌الزام خارجى يا اجتماعى، مخاطب قرار دهد، نه به شيوه الزام درونى ووجدانى يا نصحيت گونه؛ مثلا مراد از الزام خارجى يا اجتماعى، ضابطه‌مند بودن كامل انسان در جميع شئون رفتار اجتماعى به سه شيوه فشار، تخيير و وصف اجتماعى است كه بيان شد.

اين كار با صدور احكام و مقرراتى است كه حوزه رفتار انسان را با امر يا نهى، محدود