٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٨٤

آنگاه پس از جمع شدن سهام وارثان به همين نسبت، باقيمانده از مخرج، «١٣» تا از «٢٥» تا خواهد بود كه اين مقدار، نصيب موصى له است كه پس از اضافه كردن آن به سهم اختصاص يافته به پدر [=١٧ ]، به رقم «٣٠» دست مى‌يابيم كه نصيب پدر از «٨٥» است و به نسبت آن، نصيب ديگر وارثان «٤٢» خواهد بود و اصل مال «٨٥» سهم قرار داده مى‌شود (٣٣) .

فصل

اگر شخصى براى يك نفر يا چند نفر،مثلاً به يك سوم آنچه كه از يك سوم مال پس از خارج كردن نصيب وارث باقى مى‌ماند، يا به يك چهارم آنچه ازيك سوم مال پس از خارج كردن نصيب وارث باقى مى‌ماند، يا به بعضى از آنچه كه از يك چهارم مال پس ازخارج كردن نصيب وارث، ياغير آن، باقى مى‌ماند، يا به مثل نصيب آن وارث به استثناى يك سوم آنچه كه ازيك سوم يا يك چهارم باقى مى‌ماند يا به استثناى يك چهارم آنچه كه از يك سوم يا يك چهارم باقى مى‌ماند، وصيّت نمايد چگونه مال تقسيم مى‌شود؟

پاسخ: روش تقسيم مال چنين است: مخرج كسرهايى كه به آنچه باقى مى‌ماند نسبت داده شده اگر يكسان نباشند، يكسان مى‌شوند،سپس مخرج منسوب به مال، در آن مخرج ضرب مى‌شود؛آنگاه اگر وصيّت ها به سبب آن كسرها استثنا شده باشند، بر رقم به دست آمده همه كسرهايى كه به آنچه از مخرج ياد شده آنها باقى مى ماند نسبت داده شده، افزوده مى‌شود، و اگر زايد باشد از آن كاسته مى‌شود؛ و رقمى كه به دست مى‌آيد يا باقى مى‌ماند نصيب وارثى است كه به مثل نصيب او وصيت شده است.سپس سهام وارثان و موصى لهم در مخرج منسوب به آنچه باقى مى‌ماند، نيز ضرب مى‌شود؛ بر رقم به دست آمده كسرهاى منسوبه نيز افزوده مى‌شود يا از آن كم مى‌شود [همان گونه كه درمرحله نخست انجام داديم ]؛ آنچه كه به دست مى‌آيد عدد كسر منسوب به مال است. حال اگر مثل نصيب


(٣٣) كه از رقم «٨٥» نصيب موصى له «١٣» تا، نصيب پدر «٣٠» تا، و نصيب ديگر وارثان «٤٢» تا مى‌شود.