ولی وصیت‌کنندۀ به معروف، هرچند در طول عمر اعمال خوبی کسب نکرده نباشد، از آن‌جا که در آخرین عملش عدالت را رعایت کرده و با وصیتی شایسته، سعی در جبران خطاها و کوتاهی‌های گذشته نموده است، آمرزیده خواهد شد؛ چنانچه پیامبر اکرم‌(ص) فرموده‌اند:

مَنْ مَاتَ عَلَى وَصِیَّةٍ مَاتَ علی سبیلٍ و سنّةٍ و مات علی تُقیً و شهادةٍ و مات
مغفوراً لهُ[٣٠٢]؛

هر کس با وصیتی بمیرد، بر راه و سنتی از سنت‌های پیامبر مرده و بر پرهیزگاری و شهادتی مرده و آمرزیده مرده است.

ایشان در جای دیگر، مرگِ کسی را که با وصیتی شایسته بمیرد، مرگ شهید دانسته‌اند: «مَنْ مَاتَ عَلَى وَصِیَّةٍ حَسَنَةٍ مَاتَ شَهِیداً.»[٣٠٣] بنابراین، وصیت که آخرین عملکرد انسان است، در سعادت و شقاوت او مؤثر است.

٦. تداوم عمل صالح پس از مرگ

گرچه با مرگ، انسان از دنیا مى‌رود، بر اساس آموزه‌های دینی پروندۀ عمل او
بسته نخواهد شد. امام باقر٧ در توضیح آیۀ: Gیُنَبَّؤُا الْانسان یَوْمَئِذٍ بِما قَدَّمَ وَ
أَخَّرَF می‌فرمایند:

در آن روز به انسان خبر مى‌دهند آنچه از خیر و شر را مقدم داشته و آنچه مؤخر نموده است؛ از سنت‌هایى که از خود به یادگار گذارده، تا کسانى که بعد از او مى‌آیند به آن عمل کنند؛ اگر سنت بدى بوده، به اندازۀ گناه عمل‌کنندگان بر او خواهد بود، بى‌آن‌که چیزى از گناه آنان بکاهد و اگر سنت خیرى بوده، همانند پاداش‌هاى آن‌ها براى او خواهد بود، بى‌آن‌که چیزى از اجر آن‌ها کاسته شود.[٣٠٤]

[٣٠١]. النهایة فی غریب الحدیث و الأثر، ج٣، ص‌٨٢.

[٣٠٢]. سنن ابنماجه، ج٢، ص‌٩٠١.

[٣٠٣]. الدعوات، ص‌٢٣١.

. [٢٩٧] تفسیر القمی، ج٢، ص‌٣٩٧.