حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ٤٤ - بخاری و ابوحنیفه، دو جریان متقابل
١. سفیان ثوری
بخاری در کتاب تاریخ الصغیر، از نعیم بن حماد نقل میکند: الفزاری میگوید:
وقتی خبرِ رحلت ابوحنیفه داده شد، سفیان ثوری گفت: «الحمدلله، کان ینقض الاسلام عروة عروة، ما ولد فی الاسلام أشام منه.»[١٠٠]
خطیب بغدادی در تاریخ بغداد نیز چنین گزارش میدهد
که ابراهیم
الفزاری میگوید:
نزد سفیان ثوری بودم که خبر رحلت ابوحنیفه داده شد. سفیان ثوری گفت: «الحمدلله االذی اراح المسلمین منه لقد کان ینقض عری الاسلام عروة عروة، ما ولد فی الاسلام مولود أشام علی الاسلام منه.»[١٠١]
همچنین ابنعبدالبر در کتاب الانتقاء چنین گزارش میدهد:
از کسانی که علیه ابوحنیفه سخن گفته و او را مورد طعن و جرح قرار دادهاند، ابوعبدالله محمد بن اسماعیل بخاری است که در کتاب الضعفاء و المتروکین میگوید: نعیم بن حمّاد از یحیی بن سعید و معاذ بن معاذ نقل میکند که سفیان ثوری میگفت: «ابوحنیفه دو بار از کفر، توبه کرده است.»[١٠٢]
٢. اوزاعی
سلمة بن کلثوم نقل میکند:
زمانی که خبر رحلت ابوحنیفه به اوزاعی داده شد، گفت: «الحمدلله الذی اماته کان ینقض عری الاسلام عروة عروة.»[١٠٣]
٣. سفیان بن عیینه
نعیم بن حماد از الفرازی نقل میکند:
زمانی که خبر رحلت ابوحنیفه داده شد، سفیان بن عینیه گفت: «لعنة الله کان یهدم الاسلام عروة عروة و ما ولد فی الاسلام مولود اشرّ منه.»[١٠٤]
[١٠٠]. التاریخ الاوسط، ج٢، ص٩٨، ح١٩٤٠ و ١٩٤١؛ حلیة الاولی، ج٧، ص١٦.
[١٠١]. تاریخ بغداد، ج١٣، ص٣٩٩، ح٤١٨-٤١٩؛ المعرفة و التاریخ، ج٢، ص٨٧٥ و ج٣، ص٩٦.
[١٠٢]. الانتقاء فی فضائل الثلاثة الائمة الفقها، ص١٤٩.
[١٠٣]. الانتقاء فی فضائل الثلاثة الائمة الفقهاء، ص١٤٩.
[١٠٤]. الطیوریات، ج٣، ص٩٧٦؛ الانتفاء، ج١، ص١٤٩.