توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٣٨ - پارهاى از ملحقات به حسن تعليل

قوله: ان يجعل [لو] هيهنا مثلها: مشاراليه [هيهنا] بيت بوده و ضمير در [مثلها] به لو راجع است.

قوله: مع انّه وصف غير ممكن: ضمير در [انّه‌] به انتطاق راجع است.

قوله: و لم يجعل منه: ضمير در [لم يجعل‌] به مصنّف و در [منه‌] به حسن تعليل عود مى‌كند.

قوله: لانّ فيه ادّعاء او اصرارا: ضمير در [فيه‌] به حسن تعليل راجع است.

مؤلّف گويد:

مقصود از [ادّعاء] ادّعاى تحقّق علّت بوده و از [اصرارا] اصرار بر اين ادّعاء ميباشد چه آنكه وقتى علّت مورد ادّعاء با واقع مطابق نبوده و در عين حال متكلّم آن را براى اظهار علّت بودن بياورد صدق مى‌كند كه وى در ادّعاء تحقّق اصرار ورزيده است.

قوله: غيّبن: يعنى دفن كرده‌اند.

قوله: تحت الرّبا: كلمه [الرّبا] بمعناى قلّه و بلندى مى‌باشد.

قوله: فهى تبكى عليها: ضمير [هى‌] به سحاب و در [عليها] به حبيب راجع است.

متن‌

و منه التفريع و هو ان يثبت لمتعلّق امر حكم بعد اثباته لمتعلّق آخر كقوله: