توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٧٧ - شرط تحقق يافتن حسن بواسطه صنايع لفظى

وقتيكه آن درد را بواسطه اصلاح و اعطاء نعم و احسانها برطرف كند.

شاهد در اينستكه حرف روى [تاء] بوده و قبل از آن [لام‌] مشدد مفتوح درآمده با اينكه هيچ نيازى بآن در سجع نيست چه آن‌كه سجع بدون آن صحيح است مثل اينكه گفته شود:

جلّت و مدّت و منّت و انشقّت و امثال اينكلمات كه [لام‌] در آنها نيست.

[شرط تحقّق يافتن حسن بواسطه صنايع لفظى‌]

شرح فارسى:

توضيح‌

قوله: و تنسب اليه: ضمير نائب فاعلى در [تنسب‌] به قصيده و ضمير مجرورى در [اليه‌] به الحرف راجع است مثلا مى‌گويند:

قصيده تائيه يا بائيّه.

قوله: اذا فتله: كلمه [فتل‌] يعنى تابيدن.

قوله: قوى الحبل: يعنى رشته‌هاى ريسمان.

قوله: فواصل الفقر: كلمه [فقر] بكسر فاء و فتح قاف جمع فقره است.

قوله: فامّا اليتيم فلا تقهر : آيه (٩) و (١٠) از سوره ضحى.

متن‌

و اصل الحسن فى ذلك كلّه ان تكون الالفاظ تابعة للمعانى دون العكس.

شرح عربى‌

( و اصل الحسن فى ذلك كلّه) اى فى جميع ما ذكر فى المحسّنات اللفظية ( ان تكون الالفاظ تابعة للمعانى دون العكس) اى ان لا يكون المعانى توابع للالفاظ بان يؤتى‌