توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٩٣ - انواع سرقت و اخذ

انواع سرقت و اخذ

آنچه بنام سرقت و اخذ ناميده ميشود بر دو نوع است:

ظاهر و غير ظاهر.

امّا ظاهر:

سرقت و اخذ ظاهر آنستكه كلّ معنا از كلام ديگر اخذ شود و آن از سه حال خارج نيست:

الف: آنكه غير از معنا تمام لفظ ديگرى نيز سرقت و اخذ شده.

ب: آنكه پاره‌اى از الفاظ كلام ديگرى اخذ شده است نه تمام آن.

ج: آنكه تنها معناى كلام ديگر اخذ شده نه لفظ آن.

صورت اوّل كه تمام لفظ با كلّ معنا اخذ شده بدون اينكه در نظم كلام مأخوذ تغييرى داده و كيفيّت ترتيب و تأليف بين مفردات عوض شده باشد مذموم بوده زيرا سرقت محض ميباشد و در اصطلاح آنرا نسخ و انتحال خوانند چنانچه نقل شده كه عبد اللّه بن زبير همين امر را نسبت به كلام معن بن اوس مرتكب شده:

معن بن اوس گفته است: