تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٥٢ - ١- دابة الارض چيست؟

زمينه ديده مى‌شود كه در يك جمع بندى مى‌توان آن را در دو تفسير خلاصه كرد:

١- گروهى آن را يك موجود جاندار و جنبنده غير عادى از غير جنس انسان با شكلى عجيب دانسته‌اند، و براى آن عجائبى نقل كرده‌اند كه شبيه خارق عادات و معجزات انبياء است.

اين جنبنده در آخر زمان ظاهر مى‌شود، و از كفر و ايمان سخن مى‌گويد و منافقين را رسوا مى‌سازد و بر آنها علامت مى‌نهد.

٢- جمعى ديگر به پيروى از روايات متعددى كه در اين زمينه وارد شده او را يك انسان مى‌دانند، يك انسان فوق العاده، يك انسان متحرك و جنبنده و فعال كه يكى از كارهاى اصليش جدا ساختن صفوف مسلمين از منافقين و علامت‌گذارى آنها است، حتى از پاره‌اى از روايات استفاده مى‌شود كه عصاى موسى و خاتم سليمان با او است، و مى‌دانيم عصاى موسى، رمز قدرت و اعجاز، و خاتم سليمان، رمز حكومت و سلطه الهى است، و به اين ترتيب او يك انسان قدرتمند و افشاگر است! در حديثى از حذيفه از پيامبر ص در توصيف" دابة الارض" چنين آمده است‌

لا يدركها طالب و لا يفوتها هارب فتسم المؤمن بين عينيه، و يكتب بين عينيه مؤمن و تسم الكافر بين عينيه و تكتب بين عينيه كافر، و معها عصا موسى و خاتم سليمان:

" او به قدرى نيرومند است كه هيچكس به او نمى‌رسد و كسى از دست او نمى‌تواند فرار كند، در پيشانى مؤمن علامت مى‌گذارد و مى‌نويسد مؤمن و در پيشانى كافر علامت ميگذارد و مى‌نويسد كافر! با او عصاى موسى و انگشتر سليمان است‌ [١] و در روايات متعددى بر شخص امير مؤمنان على ع تطبيق شده است:

در تفسير على بن ابراهيم از امام صادق ع مى‌خوانيم:" مردى به عمار ياسر گفت آيه‌اى در قرآن است كه فكر مرا پريشان ساخته و مرا در شك انداخته‌

[١] مجمع البيان ذيل آيه مورد بحث.