تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٤٤ - تفسير داستان هدهد و ملكه سبا

و با اين سخن به سليمان فهمانيد مبادا تصور كنى تمام جهان در قلمرو حكومت تو است و تنها عظمت و تخت بزرگ در گرو تو مى‌باشد.

*** سليمان از شنيدن اين سخن در فكر فرو رفت ولى هدهد به او مجال نداد و مطلب ديگرى بر آن افزود مساله عجيب و ناراحت كننده‌اى كه من در آنجا ديدم اين بود كه:" مشاهده كردم آن زن و قوم و ملتش در برابر خورشيد- نه در برابر اللَّه- سجده مى‌كنند"! (وَجَدْتُها وَ قَوْمَها يَسْجُدُونَ لِلشَّمْسِ مِنْ دُونِ اللَّهِ‌).

" شيطان بر آنها تسلط يافته و اعمالشان را در نظرشان زينت داده" (و افتخار مى‌كنند كه در برابر آفتاب سجده مى‌نمايند!) (وَ زَيَّنَ لَهُمُ الشَّيْطانُ أَعْمالَهُمْ‌).

و به اين ترتيب" شيطان آنها را از راه حق باز داشته" (فَصَدَّهُمْ عَنِ السَّبِيلِ‌).

آنها چنان در بت پرستى فرو رفته‌اند كه من باور نمى‌كنم به آسانى از اين راه برگردند" آنها هدايت نخواهند شد" (فَهُمْ لا يَهْتَدُونَ‌).

و به اين ترتيب وضع مذهبى و معنوى آنها را نيز مشخص ساخت كه آنها سخت در بت‌پرستى فرو رفته‌اند و حكومت ترويج آفتاب پرستى مى‌كند و مردم بر دين ملوكشان‌اند.

بتكده‌هاى آنها و اوضاع ديگرشان چنان نشان مى‌دهد كه آنان در اين راه غلط پافشارى دارند، و به آن عشق مى‌ورزند و مباهات مى‌كنند، و در چنين شرائطى كه توده مردم و حكومت در يك خط قرار گرفته‌اند هدايت يافتن آنها بسيار بعيد است.

*** سپس افزود" آنها چرا براى خداوندى سجده نمى‌كنند كه آنچه در آسمانها و زمين پنهان است خارج مى‌كند، و آنچه را مخفى مى‌داريد و آشكار مى‌سازيد