تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٠ - نكتهها

مقابل چيزى است كه در مورد دوزخيان در آيه ٥٤ سوره سبا آمده است‌ وَ حِيلَ بَيْنَهُمْ وَ بَيْنَ ما يَشْتَهُونَ‌ (ميان آنها و آنچه مى‌خواهند مانع و حائلى قرار داده شده).

*** ٣- تعبير به" مصير" (جايگاه و محل بازگشت) بعد از تعبير به" جزاء" در مورد بهشت همه جنبه تاكيد دارد بر آنچه در مفهوم جزاء افتاده، و همه نقطه مقابلى است در برابر جايگاه دوزخيان كه در آيات قبل از آن آمده بود كه آنها دست و پا در غل و زنجير در مكان تنگ و محدودى افكنده مى‌شوند.

*** ٤- جمله" كانَ عَلى‌ رَبِّكَ وَعْداً مَسْؤُلًا"، اشاره به اين است كه مؤمنان در دعاهاى خود بهشت را با تمام نعمتهايش از خداوند تقاضا كرده‌اند، آنها سائلند و خدا" مسئول عنه" چنان كه در آيه ١٩٤ سوره آل عمران از قول مؤمنان مى‌خوانيم:

رَبَّنا وَ آتِنا ما وَعَدْتَنا عَلى‌ رُسُلِكَ‌:" پروردگارا آنچه را به رسولانت درباره ما وعده فرموده‌اى به ما مرحمت فرما".

همه مؤمنان نيز با زبانحال چنين تقاضايى را از خداوند دارند زيرا هر كس اطاعت فرمان او مى‌كند چنين تقاضايى را با زبانحال دارد.

فرشتگان نيز چنين درخواستى را از خدا درباره مؤمنان مى‌نمايند، چنان كه (در آيه ٨ سوره مؤمن) مى‌خوانيم: رَبَّنا وَ أَدْخِلْهُمْ جَنَّاتِ عَدْنٍ الَّتِي وَعَدْتَهُمْ‌:

" پروردگارا! مؤمنان را در باغهاى جاودانى بهشت كه به آنها وعده داده‌اى داخل كن"! تفسير ديگرى در اينجا نيز وجود دارد و آن اينكه كلمه" مسئولا" تاكيدى است بر اين وعده حتمى خداوند، يعنى آن چنان اين وعده قطعى است كه مؤمنان مى‌توانند آن را از خدا مطالبه كنند، و درست به اين مى‌ماند كه ما به كسى وعده‌اى داده و در ضمن به او حق مى‌دهيم كه از ما طلبكارى نمايد.