متّصف به فساد نيّت و كج روشى مى شود . پيامبر صلى الله عليه و آلهمى فرمايد : «گرسنه سير نما ، مانند كسى است كه جامه باطل بر خود پوشيده است [١] » . خداوند تعالى در داستان موسى و خضر عليهماالسلام به دانشمندان درس ادب داده است ، بويژه آنجا كه موسى عليه السلام دانش را به خداى متعال احاله نداد . آنجا كه از وى پرسيده شده آيا كسى از تو داناتر پيدا مى شود؟ [٢] و نيز در آيات اشاره كننده به تواضع موسى [٣] و عظمت خضر [٤] . شهيد ثانى در جايى ديگر مى گويد : «٤٨ مسأله از مالك بن انس سؤال شد . وى در ٣٢ مسأله از آنها گفت «نمى دانم» [٥] . در روايت ديگرى آمده كه وى در پنجاه مسأله مورد پرسش قرار گرفت و حتى به يكى از آنها نيز پاسخ نگفت [٦] و همواره مى گفت : هر كس از مسأله اى پرسيده مى شود ، شايسته است كه پيش از پاسخ دادن خود را به بهشت و جهنم عرضه كند و ببيند آيا راه رهايى دارد؟ آن گاه به پاسخ بپردازد [٧] . روزى وى از مسأله اى مورد سؤال قرار گرفت و گفت : «نمى دانم» . به او گفتند : اين مسأله آسانى است . وى به خشم درآمد و گفت : هيچ چيز در دانش سبك به شمار نمى رود . آيا سخن خداى تعالى را نشنيده ايد كه فرمود : «ما سخنى گرانسنگ

[١] سنن أبي داود : ٤ / ٣٠٠ / ٤٩٩٧ .[٢] صحيح البخاري : ١ / ٤٠ / ٧٤ ، مسند ابن حنبل : ٨ / ١٢ / ٢١١٦٧ ، صحيح مسلم : ٤ / ١٨٤٧ ـ ١٨٥٣ ؛ تفسير عيّاشى: ٢ / ٣٣٤، خلاصه داستان اين است كه مردى نزد موسى عليه السلام آمد و پرسيد: آيا كسى داناتر از خود را مى شناسى ؟ موسى گفت: نه. پس خداوند به موسى وحى كرد: عبد ما خضر از تو داناتر است. از اين رو موسى در طلب او روانه شد.[٣] كهف : ٦٥ ـ ٨٢ .[٤] منية المريد : ٢١٥ ـ ٢١٨ .[٥] أدب المفتي والمستفتي : ١ / ١٣ ، صفة الفتوى : ٨ ، إحياء علوم الدين : ١ / ٢٤ .[٦] صفة الفتوى : ٨ ، أدب المفتي والمستفتي : ١ / ١٣ .[٧] أعلام الموقّعين : ٤/٢٧٧ ، صفة الفتوى : ٨ ، أدب المفتي والمستفتي : ١/١٣ .