لوح حضرت زهرا - حسینیبیان، سیدمهدی - الصفحة ٨٢ - توحِید و توکل
دِیگرِی مستحق عبادت نِیست، چون صاحب همه نعمتها و تمام خوبِیها در حد بِینهاِیت، از آن خداوند متعال است. پس کارها را به او واگذار کنِید.
اما «توکّل» به معناِی إظهار عجز و اعتماد به غِیر است که در قرآن کرِیم هم به همِین معنا آمده است؛[١] از جمله: (وَ كَفِی بِاللَّهِ وَكِِیلاً)؛[٢] ِیعنِی بسنده كن به اِینكه كار ترا او به عهده بگِیرد و براِی تو اعتماد بوجود آورد.
مرحوم طرِیحِی درباره توکل بر خدا مِیگوِید: «التَّوَكُّلُ علِی الله: انقطاع العبد إلِیه فِی جمِیع ما ِیأمله من المخلوقِین»؛[٣] توكّل بر خدا به معنى قطع امِید و دلبستگِی بنده از همه مخلوقات و سپردن کل کار و کل آمال و آرزوها به اوست.
قرآن کرِیم در سوره «طلاق» درباره «توکل بر خدا» مِیفرماِید: (وَ مَن ِیتَوَكَّلْ عَلِی اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ)؛[٤] «کسِی که بر خدا توکل مِیکند، خداوند او را کفاِیت خواهد کرد». همِین معنا در حدِیث پِیامبر اکرم صلِّی الله علِیه و آله آمده است که از جبرئِیل علِیه السلام درباره «توکل بر خدا» سؤال نمود و او در پاسخ عرض کرد که توکل بر خدا ِیعنِی: «الْعِلْمُ بِأَنَّ الْمَخْلُوقَ لَا ِیضُرُّ وَ لَا ِینْفَعُ وَ لَا ِیعْطِِی وَ لَا ِیمْنَعُ وَ اسْتِعْمَالُ الِْیأْسِ مِنَ الْخَلْقِ فَإِذَا كَانَ الْعَبْدُ كَذَلِكَ لَمْ ِیعْمَلْ لِأَحَدٍ سِوَِی اللَّهِ وَ لَمْ ِیرْجُ وَ لَمْ ِیخَفْ سِوَِی اللَّهِ وَ لَمْ ِیطْمَعْ فِِی أَحَدٍ سِوَِی اللَّهِ»؛[٥] بدان که مخلوقات به تو ضرر ِیا نفع نمِیرسانند و در عطا و منع مستقل نِیستند و از آنان مأِیوس باشِی. پس اگر بندهاِی چنِین شد، براِی غِیر خدا کار نمِیکند و از غِیر او امِید
[١] مفردات ألفاظ القرآن، ص٨٨٢.
[٢] سوره نساء، آِیه٨١.
[٣] مجمع البحرِین (فخر الدِین بن محمد طرِیحِی)، ج٥، ص٤٩٣.
[٤] سوره طلاق، آِیه٣.
[٥] معانِی الأخبار، ص٢٦١.