امام علِیه السلام تبسّمِی کردند و سپس فرمودند: «ِیا نَوْفَلِِیُّ! أَ فَتَخَافُ أَنْ ِیقْطَعُوا عَلَِیَّ حُجَّتِِی؟‌ فَقُلْتُ: لَا وَ اللَّهِ! مَا خِفْتُ عَلَِیْكَ قَطُّ وَ إِنِِّی لَأَرْجُو أَنْ ِیظْفِرَكَ اللَّهُ بِهِمْ إِنْ شَاءَ اللَّهُ تَعَالَِی‌»؛ اِی نوفلِی! آِیا مِی‌ترسِی دلاِیلم را رد کنند؟ عرض کردم: نه، به خدا سوگند هرگز بر اِین امر هراسِی ندارم و من امِید دارم خداوند شما را بر آنان پِیروز گرداند.

حضرت به من فرمود: «أَ تُحِبُّ أَنْ تَعْلَمَ مَتَِی ِیَنْدَمُ الْمَأْمُونُ قُلْتُ نَعَمْ»؛ اِی نوفلِی! آِیا مِی‌خواهِی بدانى که چه وقت مأمون پشِیمان مِی‌شود؟ عرض کردم: آرِی.

اِیشان فرمودند: «إِذَا سَمِعَ احْتِجَاجِِی عَلَِی أَهْلِ التَّوْرَاةِ بِتَوْرَاتِهِمْ وَ عَلَِی أَهْلِ الْإِنْجِِیلِ بِإِنْجِِیلِهِمْ وَ عَلَِی أَهْلِ الزَّبُورِ بِزَبُورِهِمْ وَ عَلَِی الصَّابِئِِینَ بِعِبْرَانِِیَّتِهِمْ وَ عَلَِی أَهْلِ الْهَرَابِذَةِ بِفَارِسِِیَّتِهِمْ وَ عَلَِی أَهْلِ الرُّومِ بِرُومِِیَّتِهِمْ وَ عَلَِی أَصْحَابِ الْمَقَالاتِ بِلُغَاتِهِمْ فَإِذَا قَطَعْتُ كُلَّ صِنْفٍ وَ دَحَضْتُ حُجَّتَهُ وَ تَرَكَ مَقَالَتَهُ وَ رَجَعَ إِلَِی قَوْلِِی عَلِمَ الْمَأْمُونُ الْمَوْضِعَ الَّذِِی هُوَ سَبِِیلُهُ لَِیْسَ بِمُسْتَحَقٍّ لَهُ فَعِنْدَ ذَلِكَ ِیكُونُ النَّدَامَةُ»؛[١] آن‌‌گاه که احتجاج مرا مطابق زبان و ادبِیات خود بشنوند که بر اهل تورات به توراتشان و بر اهل انجِیل به انجِیلشان و بر اهل زبور به زبورشان و بر صابئِین به لسان عبرانِیشان و بر اهل فارس بر اساس ادبِیات فارسِی خودشان و بر اهل روم به زبان رومِیان و بر نوِیسندگان بر اساس ادبِیات خود آنها نظر دهم و سخن بگوِیم و نظر و عقِیده همه اصناف و گروه‌‌ها را بر مبناِی مورد قبول خودشان باطل کنم. در نتِیجه همه آنان نظر مرا مِی‌‌پذِیرند و مأمون خواهد دانست جاِیگاهِی که در آن نشسته است، حق او نِیست. در اِین

[١] عِیون أخبار الرضا علِیه السلام، ج١، ص١٥٥.